Većina izbeglica iz Hrvatske nikad se nije vratila na svoja ognjišta (Foto Tanjug)

Od našeg stalnog dopisnika
Banjaluka, 15. decembra – Prema podacima udruženja „Zajedno do istine” više od hiljadu Srba izbeglih iz Hrvatske i Federacije BiH su – kada je reč o imovini – dvostruki gubitnici. Prema rečima predsednika „Zajedno do istine” Gorana Dražića u pitanju su Srbi koji su svoju imovinu u Hrvatskoj i Federaciji BiH menjali uglavnom sa Hrvatima iz Republike Srpske.

Govoreći o ovom problemu na okruglom stolu Odbora za zaštitu prava izbeglica, raseljenih lica i povratnika, koji je  održan u Banjaluci, Dražić je naglasio da su za dvostruko raskućavanje Srba „najzaslužniji” sudovi u Republici Srpskoj. „Pozivajući se na odluku Ustavnog suda Bosne i Hercegovine, koji je u jednom slučaju potvrdio ništavost ugovora na osnovu opštih ratnih okolnosti, sudovi u Republici Srpskoj su, na osnovu tužbi Hrvata, poništavali ugovore o zameni imovine. Sama po sebi takva praksa i ne bi bila problematična da su presude sudova u Republici Srpskoj priznavane u Hrvatskoj”, naveo je Dražić.

S obzirom na to da presude sudova iz Republike Srpske nisu priznavane u Hrvatskoj, izbegli Srbi su gubili i imovinu u njoj i imovinu koju su stekli zamenom, jer su morali da je vrate bivšim vlasnicima. „Tako su Hrvati, koji su se iselili u Hrvatsku, postajali dupli dobitnici. Vraćana im je nekadašnja imovina u Republici Srpskoj, a zadržavali su i imovinu u Hrvatskoj, koju su stekli zamenom”, kazao je Dražić i najavio da će oštećene izbeglice protiv Republike Srpske podneti tužbe za nadoknadu štete.

Predsednik Regionalnog udruženja proteranih i izbeglih opština Bijeljina Veljko Stevanović pozvao je institucije Republike Srpske da „zaštite izbegličku populaciju”. On je naglasio da u evropskim državama „više poštuju prava životinja nego ljudska prava u BiH”. Pomoćnik republičkog ministra pravde Nikola Kovačević je kazao da su sudovi grešili pozivajući se na opšte ratne okolnosti i dodao da se u svakom pojedinačnom slučaju moralo utvrditi činjenično stanje. Kovačević je rekao da je Vrhovni sud Republike Srpske uvažio zahteve za revizijom lica koja su mu se obratila.

„Zbog toga je Narodna skupština promenila Zakon o izvršnom postupku, tako da sada niko ne može da bude iseljen dok presuda bilo kojeg suda u Republici Srpskoj ne bude priznata u Hrvatskoj. Dakle, da bi imovina u Republici Srpskoj bila vraćena Hrvatu koji se iselio u Hrvatsku, on mora vratiti imovinu Srbinu s kojim je napravio zamenu”, objasnio je Kovačević.