Sočno simuliranje ekscesnog

MEDIJSKA UMETNOST
Installation View je serija digitalnih fotografija Veljka Onjina, nastala i izlagana 2003. godine u galeriji Doma kulture Studentski grad u Beogradu. Saglasno opšteprihvaćenom terminu iz engleskog jezika Installation View koji označava prikaz umetničkog rada ili grupe radova u konkretnim izlagačkim uslovima, ove fotografije izgledaju kao dokumentacija Onjinovih skulptura, instalacija i performansa realizovanih u prestižnim međunarodnim galerijama i muzejima. Onjinovi radovi su njegovi originalni 3D objekti, fotografije izložbi (na kojima Onjin nije stvarno izlagao) preuzete su sa interneta ili skenirane iz kataloga, a njihovim veštim i bešavnim uklapanjem dobijene su nove, jedinstvene situacije.

One se ne mogu jasno odrediti kao realne zbog toga što predstavljaju zamišljene scene koje do njihovog nastanka zapravo nisu postojale, ali ni kao virtualne pošto su te fotografije stvarni i visoko formalizovani radovi postojećeg umetnika, uključujući tu i njegove digitalne 3D objekte koje prikazuju. Inteligentnim i paradoksalnim razmatranjem odnosa virtualno‑realno, identitet ovog projekta se uspostavlja sopstvenim poništavanjem istovremeno ukazujući na dve važne činjenice savremenog umetničkog delovanja: da je praćenje i poznavanje scene nužno za opstanak na njoj, te da kvalitet dokumentacije može biti od većeg značaja po karijeru nego kvalitet dokumentovanih radova (na šta je zagrebački umetnik Goran Trbuljak vispreno ukazivao svojim radovima tokom sedamdesetih godina 20. veka). Pa ipak, Onjinovo tematizovanje umetničke pragmatičnosti, koja deluje opsceno samo ako se posmatra izvan sveta umetnosti u kojem nastaje, nije ni programski ni etički uslovljeno. Sumnje koje prate pokušaj distanciranja umetnika prema zahtevima profesije iskorišćene su ovde kao prirodan kontekst za energičnu manifestaciju sirovog, nepatvorenog uživanja u likovnom oblikovanju.

Onjinovi 3D objekti i animacije spajaju jezu snuff trauma sa adolescentskom uspaljenošću i mitovima o omnipotenciji oličenim u hiperegzistencijalističkom dizajnu stripa i kompjuterskih igara. Preteće forme, manifestacije i akcije frikovski regresivnih mutanata, ma koliko ironične, nabijene su oporom erotičnošću prestupa koja daje ukus smisla većini ljudskih postupaka i koja predstavlja jedan od temeljnih izazova umetnosti. Ali, to sočno i duhovito simuliranje ekscesnog upravo u galerijskom prostoru koji ga automatski imunizuje čineći ga društveno prihvatljivim, funkcioniše i kao kritika kulture i osuda naivnosti umetničkih praksi koje se kroz eksces trude da korespondiraju sa svetom.

U produkciji svojih bizarnih sećanja na budućnost, Veljko Onjin postiže jedan drugačiji, znatno konsekventniji i relevantniji kontakt sa stvarnošću. Kreativnom "zloupotrebom" postupaka i imidža digitalne infrastrukture, čiji globalni značaj daleko prevazilazi onaj tradicionalnih umetnosti, Onjin relativizuje, transformiše i obogaćuje stvarnost kvalitetom virtualnosti koja nastaje uslojavanjem novootkrivenih istina.