Novi simbol Beograda

Novi simbol Beograda, most preko Ade Ciganlije, koji će danas povezati novobeogradsku i čukaričku obalu, jedno je od najvećih arhitektonskih čuda kada je reč o mostovima. Prva vozila će preko njega preći do kraja ove godine za kada je najavljeno da će biti završene silazne saobraćajnice.

Idejni projekat mosta i pristupnih saobraćajnica sa pratećim studijama urađen je 2006. godine, a nosilac izgradnje je austrijsko preduzeće PORR. Od aprila 2008. kada je potpisan ugovor sa izvođačem radova, obavljeni su detaljna geotehnička istraživanja i snimanje terena za glavni projekat, prethodni radovi na gradilištu, ograđivanje, donošenje građevinskog materijala, dovođenje građevinske struje, vode i druge infrastrukture. Ugovorena vrednost izgradnje mosta je 118,6 miliona evra.

Da bi radovi počeli, Gradska uprava uklonila je više desetina plovnih objekata iz zone radova. Prvi šipovi za prvi od osam stubova mosta preko Save ispod nadvožnjaka u Radničkoj ulici postavljeni su 1. decembra 2008. godine.

– Novi most za drumski saobraćaj i metro koji gradimo najvažniji je projekat koji smo započeli u Beogradu. Da bi bio gotov u roku, njegovi graditelji će morati da rade dan i noć, jer Beograđani ne mogu da dozvole da most koji tako dugo čekaju zakasni jedan jedini dan. Dugo smo pričali o mostu, desetinama godina raspravljali da li nam treba i kakav treba da bude – rekao je tada Dragan Đilas, gradonačelnik.
Novi putno-šinski most na Savi prelazi preko donjeg špica Ade Ciganlije, a izgrađen je sa kosim kablovima i jednim pilonom od 200 metara. Dužina mu je 964, a širina 45 metara, imaće šest saobraćajnih traka, dva koloseka za šinski saobraćaj i dve pešačko-biciklističke trake. Propusna moć mosta je oko 12.000 vozila na sat. Glavni projekat predviđa i provlačenje svih neophodnih vodova gradske komunalne i javne infrastrukture kroz konstrukciju mosta.

Most stoji na osam stalnih stubova, uključujući i pilon. On je jedinstven i po asimetričnoj dužini kablova. Oni se postavljaju paralelno sa podizanjem elemenata konstrukcije, kako bi preko pilona držali protivtežu i nosili most.

Betonski deo pilona izdigao se do sada 175 metara u visinu, a postavljen je na najvećem monolitnom temelju u mostogradnji Srbije. U temelj pilona je, na dubini više od 30 metara, pobijeno 113 betonskih šipova, utrošeno je oko 1.300 tona armature i 16.370 kubnih metara betona. Naši stručnjaci projektovali su seizmičku izdržljivost konstrukcije na osam i više stepeni Merkalijeve skale, s obzirom na to da se Beograd nalazi u središtu jednog od seizmički najaktivnijih regiona Evrope. Imajući to u vidu, pilon će biti izložen čestim manjim potresima koji obično dolaze u serijama. To je razlog zašto je on ankerovan u jedinstvenu osnovu oblika „obrnute saksije” koja je projektovana da apsorbuje seizmičke vibracije pre nego što one stignu do samog pilona. Ovaj jedinstveni projekat zahtevao je, takođe, pionirske tehnike izgradnje. Umesto podizanja čitavog pilona odjednom, radnici su ga gradili u prstenovima od po pet metara, a sve uz pomoć krana koji poput gusenice duž pilona uspinje oplatu, azatim je u oplatu sipan beton. Ovakav pristup primenjivan je na nekim od najviših i najopasnijih betonskih građevina na svetu.

– Pilon je, kao noseći stub, na sredini mosta, ali pošto je glavni raspon nad rekom dug 376 metara, a zadnji raspon prema čukaričkoj strani 200 metara, kablovi su postavljeni po različitoj gustini. Postavljeno je ukupno 80 kablova koji će povezivati konstrukciju mosta sa pilonom i njihova ukupna dužina biće 1.000 kilometara, što je jednako udaljenosti Beograda od Ankare – ističe Nenad Bajić, zadužen za odnose s javnošću u Direkciji za građevinsko zemljište i izgradnju Beograda.

Dejan Spalović