Dedeić "ispao" iz Ustava

Poslednji susret Filipa Vujanovića sa arhiepiskopom cetinjskim Amfilohijem izgleda da je izneverio očekivanja crnogorske pravoslavne crkve da će biti priznata u novom ustavu Crne Gore. Crnogorski predsednik jasno je poručio da je dužan da poštuje kanonsko ustrojstvo crkve i dodao da je Mitropolija crnogorsko-primorska kanonski priznata mitropolija svih građana u Crnoj Gori.

Vujanović je u intervjuu Radiju Crne Gore rekao da u novom ustavu crkve ne treba označavati ni univerzalno ni nacionalno, već ih treba formulisati kao crkve i verske zajednice.

– To je moj lični stav povodom zahteva Mitropolije crnogorsko-primorske da se crkve u ustavu označe univerzalno i predlogom crnogorske pravoslavne crkve da uz nazive crkava stoje nacionalne odrednice – objasnio je predsednik Crne Gore.

Mr Velibor Džomić, član Pravnog saveta Mitropolije crnogorske-primorske, kaže da je predsednik Crne Gore imao mogućnosti da bliže upozna Pravoslavnu crkvu i njeno kanonsko ustrojstvo, jer je, kako otkriva, svojevremeno kao advokat zastupao u pravnim sporovima manastir Moraču.

– Vujanović, kao pravnik i predsednik, pomenuo je jednu formulaciju koja nije strana modernim ustavima i nekada je bila zastupljena u komunističkim ustavima. Ne bih se, pre svega kao poznavalac ustavnog položaja crkava i verskih zajednica na našim prostorima, mogao složiti sa tezom da se ne pominje univerzalnost crkve. Jer, čim se pomene crkva podrazumeva se i univerzalnost. Mislim da je za Crnu Goru najbolje da se, u duhu njene ustavne tradicije, pomenu tri tradicionalne crkve i verske zajednice – pravoslavna, rimokatolička i islamska – kaže jerej Velibor Džomić.

Radom na novom crnogorskom ustavu otvoreno je i pitanje pravnog položaja crkava i verskih zajednica. Pojava ekspertske verzije Nacrta ustava u čijem se članu 47 među crkvama i verskim zajednicama na prvom mestu spominje takozvana crnogorska pravoslavna crkva bilo je zvono za uzbunu u Mitropoliji crnogorsko-primorskoj koja se skoro sedam godina bori da sačuva hramove od upada "plemenske verske zajednice pod nazivom CPC", koju predvodi Miraš Dedeić, raščinjen i prokletstvu predan bivši sveštenik SPC.

Povodom ove verzije ustava odmah se oglasio mitropolit Amfilohije. – Nacrt novog crnogorskog ustava je vrlo opasan kad je u pitanju crkva. Takozvana CPC je u stvari sekta koju niko u pravoslavnom hrišćanskom svetu ne priznaje – rekao je arhiepiskop upozoravajući pri tome da takva ustavna formulacija može dovesti do verskog rata u Crnoj Gori.

Mitropolija crnogorsko-primorska je zatim predložila da u novom konstitutivnom aktu koji treba da se usvoji do proleća 2007. godine treba zadržati već postojeću u formulaciju Ustava iz 1992. godine gde se u članu 11 kaže: "Pravoslavna crkva, Islamska verska zajednica, Rimokatolička crkva i druge veroispovesti su odvojene od države".

Budo Aleksić, profesor bogoslovije i poslanik Srpske liste u crnogorskom parlamentu, kaže da srpskom narodu i SPC tek sledi borba za pravno priznanje u Crnoj Gori.

– Vlast izbegava da donese zakone o pravnom položaju verskih zajednica i vraćanju oduzete imovine Crkvi. U ustavu treba da se naglasi odvojenost crkve od države. To znači da je kompetencija crkve da ona sama određuje ko je crkva i šta je crkva. A ne da se pojavi Dedeić, a vlast kaže: bogami, mi ne znamo ko je crkva, svi ste crkva i svi ste isti. To nema nigde u svetu – ističe Aleksić.

Srpska lista završava svoju verziju najvišeg pravnog akta Crne Gore. Autori ovog ustavnog predloga su Zoran Žižić, dr Ratko Marković i Milan Vešović. Prema ovoj verziji, Srbi i Crnogorci bi bili konstitutivni narodi, službeni jezik srpski, a Srpska pravoslavna crkva, Islamska verska zajednica i Rimokatolička crkva ravnopravne i odvojene od države. Aleksić kaže da će Srpska lista skupiti dovoljno potpisa da ovaj predlog uže u skupštinsku proceduru.

"Ovo u Crnoj Gori će ići na ustavne borbe kroz koje je Srbija prošla u 19. veku", dodaje ovaj poslanik.

Iako nije negirao postojanje CPC, Vujanović u svom javnom istupu kao da je nagovestio bolje odnose odnose sa Srpskom pravoslavnom crkvom u Crnoj Gori. Velibor Džomić kaže da odnosi između najviših državnih predstavnika i arhiepiskopa Amfilohija nikada nisu prekidani, niti mogu biti prekinuti.

– Poslednji susret predsednika Vujanovića i članova Episkopskog saveta Crne Gore, na čelu sa arhiepiskopom Amfilohijem, samo je jedan u nizu sličnih susreta tokom ove i svih prethodnih godina. Ti odnosi su do sada bili korektni i nema razloga da tako ne bude i u budućnosti, jer su i ljudi iz vlasti, a i svi mi iz Mitropolije, dužni da te odnose, radi dobra pravoslavnih hrišćana koji čine apsolutnu većinu u Crnoj Gori, neprestano unapređujemo i izgrađujemo – poručuje paroh podgorički.

--------------------------------------------------------------------------

"Što je babi milo..."

Povodom najave da je takozvana CPC formirala mitropolijski savet kako bi ušla u uzurpirani posed i preuzela duhovne kompetencije na celoj crnogorskoj  teritoriji jerej Velibor Džomić kaže:
– Pojedini mediji bliski anatemisanom raspopu Dedeiću godinama stvaraju virtuelnu sliku o njegovoj tobožnjoj snazi. Godinama govorimo da on ne može da otme hramove već da u pojedinim momentima, po zabačenim selima u Katunskoj nahiji, obije neku crkvu i u njoj se fotografiše, a onda se stvara priča o takozvanom vraćanju crkava. Naše sveštenstvo je jednodušno u veri i verno kanonskom poretku Crkve tako da od raspopovih "pohoda" nema i ne može biti ništa osim one narodne da što je babi milo to joj se i snilo.