Najstarija biblioteka za slepe na Balkanu

Biblioteka Saveza slepih i slabovidih Srbije "Dr Milan Budimir", u Jevrejskoj ulici broj 24, najstarija je i najopremljenija biblioteka za slepe i slabovide na Balkanu i jedina te vrste u našoj zemlji. Kao i svuda u svetu ova ustanova omogućava slepim i slabovidim osobama dostupnost svetske i domaće literature, naučnih i stručnih knjiga, i tako olakšava njihovo uklapanje u društvenu zajednicu.

Dragiša Drobnjak, sekretar Saveza slepih i slabovidih Srbije ističe da se zahvaljujući darodavcima, pojedincima i ustanovama, stalno uvećava fond, koji trenutno broji više od 100 izdanja snimljenih na diskove u MP3 formatu, 4.000 na audio kasetama, više od 2.500 dela napisanih Brajevim pismom.

– U našu biblioteku učlanjeno je više od hiljadu korisnika,  uglavnom sa teritorije Beograda. Korisnicima koji žive u unutrašnjosti omogućeno je naručivanje izdanja koja šaljemo putem pošte, sa dostavom na kućnu adresu. Cena godišnje članarine je simbolična i iznosi 250 dinara, a mnogi su oslobođeni njenog plaćanja poput studenata i učenika – objašnjava Drobnjak.

Savez slepih i slabovidih Srbije u skladu sa savremenim tehnološkim razvojem od oktobra prošle godine u saradnji sa Ministrastvom za rad, zapošljavanje i socijalnu politiku započeo je projekat audio biblioteka. Slepi pomoću sintetskog glasa i Interneta mogu da čuju zvučne knjige, koje se ne dobijaju u pisanom obliku.

I mada se knjižni fond stalno popunjava, prema Drobnjakovim rečima, želja je da se što više dela, koja se nalaze na kasetama, digitalizuje i tako postanu još dostupnija korisnicima.

– Slepi su zainteresovani i za čitanje dnevnih novina i periodične štampe. Međutim, zbog mešanja tekstova i grafika, sajtovi novina su delimično uređeni za slepe koji pomoću govornog programa mogu da saznaju važne informcije. To je u Nemačkoj čak regulisano i zakonom o sprečavanju diskriminacije osoba sa invaliditetom – ističe Drobnjak.

U okviru biblioteke postoji i studio za snimanje knjiga za slepe učenike i studente. Ulogu naratora, koji osim čitanja ima zdatak i da objasni fotografije, trenutno ima Jovan Čudomirović, koji ovde služi civilni vojni rok. Prema njegovim rečima za knjigu od 500 strana ima oko 20 sati materijala, a za prebacivanje u govornu formu potrebno je oko tri nedelje.

Biblioteka "Dr Milan Budimir" ima tradiciju dugu 90 godina. Ona se razvila iz školske biblioteke u Zemunu, za vojnike koji su oslepeli u Prvom svetskom ratu u Bizerti, u Tunisu, koju je 1917. godine počeo da stvara Veljko Ramadanović, prvi srpski tiflopedagog po kome danas škola nosi ime. On je omogućio da se odštampa i prvi bukvar za slepe ratnike "Moje prvo radovanje". Posle Drugog svetskog rata, sve do 1971. godine, kada je izvršena decentralizacija po republikama, postojala je Centralna biblioteka Saveza slepih Jugoslavije. Sadašnje ime dobila je 1976. godine po filologu i akademiku Dr Milanu Budimiru.