Opasnost vreba iz Jemena

Nevelika, ali sposobna – opšta je ocena svetskih stručnjaka o dometima i mogućnostima Al Kaidinog ogranka na Arabijskom poluostrvu sa sedištem u Jemenu.

„Verovatno nisu u stanju da izvedu napad u stilu 11. septembra, ali imaju kapacitete da dignu u vazduh ambasade ili aktiviraju eksploziv u avionima”, ocenjuje za agenciju Blumberg američki ekspert za terorizam Set Džouns.

Teroristička grupa sa mozgom operacija u Jemenu nekada je važila za siromašnog i slabašnog rođaka moćne Bin Ladenove organizacije koja je delovala iz Avganistana i Pakistana. Danas je Al Kaida Arabijskog poluostrva (AKAP), nastala 2009. spajanjem ogranaka iz Saudijske Arabije i Jemena, glavna teroristička pretnja.

Koliko Vašington ozbiljno shvata potencijalne pretnje pokazuje i odluka o privremenom zatvaranju američkih diplomatskih predstavništava u tom regionu, kao i preporuka svim državljanima da što pre napuste Jemen.

Iako je na početku ostalo zamagljeno sa kim je Al Kaidin vođa Ajman el Zavahri vodio prepisku o novoj seriji terorističkih napada, koju se presreli američki obaveštajci, kasnije se saznalo da se obraćao lično Naser Abdul Karim al Vujašiju, lideru AKAP, bivšem privatnom sekretaru Osame bin Ladena i čoveku za koga se tvrdi da je u stanju da veoma dugo čeka i vreba pravi trenutak za napad.

Džouns u tome prepoznaje znake narasle snage arabijskog ogranka i tvrdi da je Zavahri unapredio Vujašija u „neku vrstu generalnog menadžera” organizacije, što je uloga koja ga stavlja na prvo mesto u liniji za lidersko nasledstvo.

Po takvom scenariju, jezgro organizacije bilo bi prebačeno iz Pakistana u Jemen.

-----------------------------------------------------------

AKI produbljuje unutrašnje sukobe

Al Kaida u Iraku (AKI), džihadistička grupa sa većinski sunitskim borcima u svojim redovima, postala je „vidljiva” po okončanju američke invazije i obaranja Sadama Huseina. Sveopšta nesigurnost koja je nastupila posle intervencije stvorila je plodno tlo za AKI da povede gerilski rat protiv koalicionih snaga i njihovih domaćih simpatizera.

Posle povlačenja američkih trupa AKI je učestalo sprovodila napade na šiitske mete, što se objašnjava kao pokušaj ponovnog rasplamsavanja sukoba između sunita i šiitske vlade premijera Nurija el Malikija.

Njihove aktivnosti su dosegle vrhunac 2006. i 2007. od kada je u opadanju, ali je grupa i dalje, po američkim procenama, pretnja stabilnosti Iraka i celog regiona.

D. V.

-----------------------------------------------------------

AKIM pretnja za severnu Afriku

Al Kaida u islamskom Magrebu (AKIM) militantna je džihadistička grupa koja deluje u severnoafričkom pojasu Sahare i Sahela, definicija je koju navodi američki Savet za inostrane poslove. Korene vuče iz građanskog rata u Alžiru od kada se pozicionirala kao Al Kaidina regionalna ispostava sa širim međunarodnim ambicijama.

Aktivnosti AKIM-a privukle su veću pažnju svojim skorašnjim angažovanjem, rame uz rame sa drugim džihadistima, na severu Malija. Premda se organizacija uglavnom označava kao teroristička opasnost za sever Afrike, nije zanemarljiva njihova pretnja Evropi i SAD.