Civilne žrtve nisu popisane

Petnaest godina posle agresije NATO-a na SR Jugoslaviju još se ne zna zvanično koliko je građana Srbije, civila, poginulo tokom rata vođenog u proleće 1999. godine. Posle rata tadašnja savezna vlada objavila je spomen-knjigu „Junaci otadžbine”, u kojoj je naveden spisak 1.002 poginula i nestala pripadnika vojske i policije, počevši od prvih većih sukoba sa OVK u martu 1998. godine, pa do juna 1999. godine, kada su se domaće snage bezbednosti, u skladu s Kumanovskim sporazumom i Rezolucijom 1244 SB UN, povukle iz južne pokrajine.

Broj stradalih civila, bilo od avijacije NATO-a, bilo tokom žestokih sukoba i krvoprolića na Kosovu i Metohiji, do sada ispred države zvanično nije utvrđen. Iako se činilo da je popis stanovništva održan 2011. godine bio idealna prilika i za popis žrtava rata iz 1999, to nije urađeno, uz obrazloženje da to nije u skladu s međunarodnim standardima koji se odnose na popise stanovništva. U takvoj situaciji, taj posao prepušten je nevladinim organizacijama. Kada je reč o medijima, svakog 24. marta licitira se različitim brojem civilnih žrtava, najčešće od 500 do 2.000 stradalih u bombardovanju.

Napad NATO-a na SR Jugoslaviju počeo je 24. marta, nešto pre 20 časova. Prva raketa pogodila je radarski položaj na Crnom rtu kod Bara. Protivvazdušna odbrana VJ, suprotno očekivanjima NATO-a zasnovanim na ratovima kao što je bila „Pustinjska oluja” u Iraku 1991. godine, nije uništena prvih dana sukoba. Naprotiv, do kraja rata pružala je otpor, a svakako najveći uspeh bilo je obaranje „nevidljivog” F-117A 27. marta, što je jedini gubitak tog tipa aviona u svim ratovima. Prvih dana rata Vojska Jugoslavije je razbila većinu snaga OVK na Kosmetu i potisnula ih u Albaniju. Odbijene su dve velike ofanzive iz Albanije, jedna u aprilu, na području karaule „Košare” u široj okolini Đakovice, a druga krajem maja, na području karaule „Gorožup” u okolini Prizrena. Poslednje dejstvo avijacije NATO-a zabeleženo je 10. juna oko 13 časova u okolini Kosovske Kamenice.

M. Galović