Zašto žene žive duže

Japanke su najdugovečnije žene na svetu. Prosečna dužina života u Japanu prošle godine iznosila je 79 godina za muškarce, a 85,8 godina za žene, objavilo je nedavno japansko Ministarstvo za rad, zdravlje i socijalnu politiku. Druge na listi dugovečnih su žene iz Hong Konga sa prosečnim životnim vekom od 84 godine, slede Švajcarkinje i Francuskinje. Kada je u pitanju takozvana jača polovina čovečanstva, podaci govore da najduže žive Islanđani – u proseku 79 godina, a slede Japanci sa više od 78,5 godina života.

Žene u Srbiji žive čak deset godina kraće od Japanki i šest godina manje u poređenju sa Evropljankama, s obzirom na to da očekivana dužina života žena u Srbiji iznosi 75,4 godine. Demografski grafikoni takođe svedoče da muškarci u našoj zemlji u proseku umiru tri godine ranije od žena.

Japanke su se već 22. godinu zaredom zadržale na svetskom tronu kao prosečno najdugovečnije žene na svetu, a planetarna statistika i dalje svedoči da žene u proseku žive pet godina duže nego muškarci. Cinici će prokomentarisati da "dame žive duže zato što im Bog vraća ono vreme koje su utrošile na parkiranje", ali nauka još nema odgovor na pitanje zbog čega muškarci žive kraće.

Iako epidemiološki podaci govore da su muškarci neuporedivo češće žrtve saobraćajnih nesreća, ubistava i samoubistava, u naučnim krugovima se sve ozbiljnije polemiše da li su pripadnici jačeg pola biološki "programirani" da kraće borave na ovoj planeti. Nauka je odavno došla do zaključka da je jači pol neuporedivo "slabiji" na moždane udare od žena, odnosno da su muškarci tri puta češće žrtve cerebrovaskularnih infarkta od nežnijeg pola, a istraživanje koje su sproveli profesor Dejvid Goldspink i njegove kolege sa liverpulskog univerziteta "Džon Murz" pokazalo je da snaga srca kod muškaraca s godinama opada za 20 do 25 odsto, dok kod žena ona ostaje nepromenjena. Rezultati ovog istraživanja takođe su pokazali da kod muškaraca sa godinama dolazi do gubitka kontrakcijskih mišićnih ćelija u srčanom zidu, čiji je broj u tesnoj vezi sa funkcionisanjem srca.

Rezultati najnovijeg istraživanja sprovedenog u Velikoj Britaniji pokazuju da žene žive duže od muškaraca zato što su otpornije na infekcije izazvane bakterijama. Dr Jan Ovens, sa Kraljevskog koledža u Londonu, kaže da su muškarci u SAD, Americi i Japanu dvostruko više podložni smrti izazvanoj infekcijama nego žene, dok je u ostalim zemljama sveta taj rizik za muškarce još veći. Dr Ovens objašnjava da je za ovo kriv muški polni hormon testosteron, koji smanjuje efikasnost njihovog imunološkog sistema. Ova razlika među polovima javlja se i kod raznih vrsta životinja, uključujući mnoge sisare.

Indeks dugovečnosti pokazuje da prosečan životni vek muškaraca na planeti iznosi 65, a žena – 70 godina. U zemljama razvijenog Zapada jači pol u proseku živi 78,1 godinu, a žene 82,6 godine. Međutim, podaci pokazuju da se u poslednje 22 godine život muškaraca na planeti produžio za 3,7 godina, a žena za 1,7 godina. Naučnici ovaj podatak tumače time su se delimično smanjili neki ranije dominantni uzroci smrtnosti među muškarcima, kao što su alkoholizam, konzumiranje droga, ubistva i sida. S druge strane, žene rade sve teže i napornije poslove i sve su više izložene stresu, tako da je i smrtnost povećana.

Jaz između životnog veka žena i muškaraca dostiže dramatične dimenzije u istočnoevropskim zemljama, u kojima je životni vek muškaraca ispod evropskog proseka. U Rusiji i Bugarskoj muškarci u proseku žive 13 godina kraće od žena, a glavni razlozi njihove prerane smrtnosti su nedostatak adekvatne zdravstvene nege, deindustrijalizacija, nezaposlenost, nezdrava ishrana i alkoholizam. Iznenađujuće je da životni vek žena u ovim zemljama nije daleko od evropskog proseka, koji za žene iznosi 81,2 a za muškarce 75,1 godinu.