Žabari, a žaba nigde

Na sat vremena vožnje od Beograda, tačnije 12 kilometara od Velike Plane, nalazi se opština Žabari. U samom centru je raskrsnica putnih pravaca Požarevac–Svilajnac i Velika Plana–Petrovac na Mlavi.

U istorijskim izvorima Žabari se prvi put pominju 1733. godine, a i danas živi verovanje da je mesto ime dobilo po žabama, kojih je tu bilo mnogo jer je čitav kraj bio jedna velika močvara. Bilo kako bilo, danas se jedva mogu videti i kraj Velike Morave koja protiče kroz Žabare, pa čak ni na pomalo zapuštenom Polatnjanskom jezeru.

Područje je ekološki čisto, ali nedostaju smeštajni kapaciteti. Za sada se sve oslanja na hotel u Velikoj Plani, odakle gosti mogu da krenu u obilazak manastira Pokajnica u neposrednoj blizini. A da bi se rešio problem smeštaja, u toku je izgradnja seoskog dvorišta sa pedesetak kreveta na lokaciji u Četerežu.

Prema rečima Mikice Stanojevića, direktora novoosnovane lokalne turističke organizacije, mlin, vodenica, restoran, uređeni parkovi i parkirališta biće sastavni deo kompleksa u gustoj cerovoj šumi u čijem su okrilju i dve crkve. Crkva brvnara datira iz 1805. godine, a novija, Crkva presvete Bogorodice izgrađena je 1854. godine. Inače, ova crkva je po veličini u ono vreme bila treća u Kneževini Srbiji, posle Saborne crkve u Beogradu i one u Smederevu.

U crkvenom okruženju dosta je izvora, a predanja i zapisi kazuju da su te vode lekovite. To je razlog što meštani leti, osim pecanja na Velikoj Moravi, opsedaju ovo područje tražeći utočište od vrućina.

Nedaleko, u Oreovici je i jedna od najstarijih crkava u Srbiji iz 1821. godine, gde se u svešteničkom domu nalazi spomen-soba poznatog pesnika Vojislava Ilića Mlađeg, rođenog u ovom selu.

Ono čime se meštani Žabara hvale jesu trešnje, jer je kraj baš poznat po ovom voću, ali i po kalemarima koji slavu pronose širom Srbije pa i dalje.

Pored trešanja, zaštitni znak Žabara polako postaje i Četereško prelo, koje se ove godine održava 14. i 15. jula. Ovaj svojevrstan sabor pravoslavnih horova prošle godine je okupio između deset i 12 hiljada ljudi, koji su došli da čuju domaće izvođače, ali i goste iz Rusije i Grčke. Ove godine se očekuje i veća poseta i duži spisak učesnika, pa su sve snage usmerene na renoviranje doma kulture, ali i na uređenje samog mesta.