Pompeja – feniks iz pepela

Bilo je podne. Ljudi su šetali ulicama, družili se sa prijateljima, odmarali u kućama i kupali se u termama. Robovi su pratili i služili svoje gospodare. Niko nije slutio šta će se desiti kobnog 24. avgusta 79. godine. Crni oblak dima zaklonio je Sunce. Užareni komadi stena razarali su tlo.

Stanovnici grada nisu bili svesni opasnosti koja im je pretila, iako su živeli ispod vulkana Vezuv. Uplašeni Pompejci počeli su izbezumljeno da beže, uzimajući sve što su stekli i boreći se za goli život.

Robovi su morali da ostanu uz svoje gospodare. Neki su pokušali da pobegnu, jer nisu imali drugog izlaza. Mnogi ljudi su odlazili u hramove i molili se bogovima, dok su drugi sami sebi presudili. Detaljan opis erupcije opisao je Plinije Mlađi, koji je bio svedok kataklizme koja je nastala.

Vanvremenski grad

Arheolozi su je otkrili šesnaest vekova kasnije. Godine 1748. počeli su sa iskopavanjima i istraživanjima. Izvršeni su radovi i pronađeni su mnogi objekti sa zidnim slikama. Ispod debelog sloja pepela nikao je grad, koji je dugo bio zaustavljen u vremenu. U zidinama se naziru tragovi magme.

Ljudski ostaci su očuvani. Arheolog Đuzepe Fjoreli izlio je gips po šupljinama i tako je dobijen veran otisak Pompejaca koji nisu uspeli da pobegnu –  trudnica koja pokušava da se spase, muškarac koji se guši od dima... Ovakav jeziv prizor danas predstavlja mamac za brojne svetske turiste.

Ulice su ravne i popločane kamenom. Na obe strane nalaze se prodavnice. Hramovi su sačuvani od vandala i drugih osvajača. U gradu se nalaze terme, igrališta i saune.

Terme Foruma imaju posebne delove za muškarce i žene. U njima se nalaze bazeni sa toplom i hladnom vodom i posebne sale za rekreaciju.  Ljudi koji su nekada živeli u Pompeji, dosta su vodili računa o svom zdravlju i telu. Javna kupatila bila su najposećenija u popodnevnim satima, kada se dolazilo na kupanje i opuštanje.

Groblje na kome su se sahranjivali stanovnici nalazilo se izvan gradskih zidina. Prostiralo se duž svake ulice kojom se ulazilo u grad.

„Crveni fenjeri”

Pompeja i danas intrigira. Brojne turiste najviše privlači ulica „crvenih fenjera” u kojoj se nalazi najpoznatija javna kuća Lupanarij, čiji su zidovi bili oslikani erotskim freskama. One su služile kao način sporazumevanja. Kuća je dobro očuvana. Sve asocira na blud i razvrat. Može se podsvesno čuti kucanje muškaraca koji dolaze da se razonode.

Pompeju i ostale gradove vezuvskog područja UNESKO je 1997. godine uvrstio među zaštićene gradove svetske baštine. Oni nam najbolje dočaravaju svakodnevni život rimske države.