Kad šljiva otera partizane

Blace – Šest spomen-obeležja borcima NOR-a iz Drugog svetskog rata, postavljenih pre 60 i 70 godina u širem centru Blaca, izmešteno je i smešteno jedan pored drugog petnaestak kilometara od Blaca, u selu Grgure. Da simbolika bude veća, prema rečima predsednika Subnora Blace Krunoslava Miletića, ovo selo je u Drugom svetskom ratu bilo većinski četničko, a samo je jedna do dve kuće bila za partizane. Krunoslav kaže da oko godinu dana traje borba i prepiska sa nadležnima u opštini Blace da se spomenici junacima vrate na prethodnu lokaciju na kojoj je sada ruglo i prazan prostor. Da blački heroji koji su svoj život dali za odbranu zemlje nemaju mira poslednjih desetak godina govori i činjenica da su najpre 2008. izmešteni sa raznih lokacija iz šireg centra i prebačeni u spomen-kompleks koji je napravljen u krugu školskog dvorišta Osnovne škole „Stojan Novaković”. Međutim, samo nekoliko godina kasnije, sredinom 2016. godine, borci protiv fašizma ni na tom mestu nisu „podobni” pa se najpre sklanjaju u zapećak zgrade Doma kulture u Grguru, a nakon toga se postavljaju pored spomen-česme.

– Pitam se samo kome smetaju narodni heroji blačke opštine i ko želi da sakrije od očiju javnosti ljude koji su dali život za odbranu zemlje. Spomen-obeležja iz Drugog svetskog rata su najpre izmeštena sa prvobitnih lokacija u spomen-kompleksu u krugu škole, za čije opremanje su utrošena ogromna sredstva. Međutim, iz razloga znanih samo lokalnoj vlasti ni tu nisu odgovarali, pa se jula 2016. godine bukvalno bacaju pored zgrade Doma kulture u Grguru, a nešto kasnije na postavljaju improvizovanom postolju – tvrdi Krunoslav. Podseća da su na mestima gde su nekada bili spomenici herojima sada potpuno druga obeležja, koja po njemu nemaju nikakvu umetničku, simboličku ni bilo koju vrednost. – Tako je na mestu spomen-obeležja blačkog heroja Stojana Novakovića sada postavljen spomen šljivi, koji ničemu ne služi ako se izuzme materijalna vrednost, jer je Blace poznato po proizvodnji šljive. Zar je moguće da neko namerno ruši i zaboravlja istoriju NOR-a, slobodarsku tradiciju zarad jedne šljive? – pita se predsednik blačkih boraca iz Drugog svetskog rata. Kako tvrdi, dok jedne sklanjaju u zapećak, drugi spomenici niču u širem centru Blaca i u blizini izmeštenih spomenika. – Na samo nekoliko metara od nekadašnjeg spomenika narodnom heroju Slavoljubu Vuksanoviću podignuta je spomen-ploča borcima iz ratova od 1992. do 1999. godine, a na suprotnoj strani ovog parka podignut je drugi spomenik šljivi, ali sada sa samo jednom voćkom. Ispada da je šljiva oslobodila Blace i donela slobodu narodu – ogorčen je Krunoslav. On podseća da su se borci Subnora obraćali svim nadležnim institucijama, od lokalnih do državnih ali da rešenja za sada nema. U blačkoj opštini ne vide ništa čudno u tome da su spomen-obeležja partizana iz ovog kraja Ratka Pavlovića Ćićka, Slavoljuba Vuksanovića, Radivoja Uvalića Bate, Radoša Jovanovića Selje, Trajka Jovanovića i Žiže Čikolovan Svetozara smešteni na neprimerenom mestu i daleko od očiju javnosti. Kažu da je Opštinsko veće opštine Blace poverilo na čuvanje spomen-obeležja palih boraca MZ Grgure i da su oni smešteni pored česme palih boraca, a sve zajedno je planirano da čini spomen-park palim borcima Narodnooslobodilačkog rata, te da je sve urađeno u skladu sa zakonom.