Mangulica, dabar i lokvanji

Rečica Zasavica meandrira kroz mačvansku ravnicu, okružena prostranim pašnjacima, obradivim površinama ili šumskim zabranima i stvara specijalan rezervat prirode koji je po njoj i dobio ime. Prostire se između naselja Crna Bara, Banovo Polje, Ravnje, Zasavica 1 i 2, Salaš Noćajski, Noćaj i Mačvanska Mitrovica.

Ukupna dužina vodotoka iznosi 33,1 kilometar, širina vodene površine dostiže do 80 metara, a dubina joj je pri srednjem vodostaju oko 2,5 metra; leži na nadmorskoj visini od 76 do 82 metra. Podzemnim putem se napaja drinskom vodom, a svrstava se u tekuće, ali i u stajaće vode. Nastaje spajanjem vode iz Duboke Jovače i kanala Prekopca. Ovo područje je poznato po geotermalnim vodama.

Specijalni rezervat „Zasavica” stavljen je 1997. godine pod zaštitu države kao prirodno dobro prve kategorije od izuzetnog značaja za Republiku. U rezervatu je uspostavljen režim zaštite drugog i trećeg stepena, od čega je pod ukupnom zaštitom 1.812 hektara. Zasavica je proglašena za IBA područje (ekološki standard), a od 2002. godine je član Federacije nacionalnih parkova Evrope. Staralac rezervata je Pokret gorana Sremska Mitrovica.

Na prostoru rezervata zabeleženo je više od 600 vrsta biljaka, među kojima ima retkih, endemskih i ugroženih vrsta. Posebno mesto zauzima aldrovanda, reliktna vrsta koja se nalazi na svetskoj crvenoj listi flore. Tu su i poljski jasen, topole, vrbe, crne jove, kao i lipa, lužnjak i cer.

U vodama Zasavice živi više od 250 vrsta algi i 21 vrsta ribe, a Zasavica je jedino stanište ribe mrgude u Srbiji. Ima ukupno 185 vrsta ptica i tridesetak vrsta sisara.

U ovoj jedinstvenoj učionici na malom prostoru mogu da se prate svi prirodni procesi.

(/slika2)Ovde ćete osetiti šta znači boraviti u netaknutoj prirodi, čuti zanimljive priče, ploviti po reci pored dabrovih kućica, probati hleba, masti, soli i paprike, specijalitete od mangulice, guščji paprikaš sa širokim rezancima ili riblje đakonije, piti dobro domaće vino i, naravno, uživati uz zvuke orkestra „Zmaja od Noćaja”, kako ih popularno zovu. Tu su i njive koje kriju tajnu koja će biti otkrivena kada bude „para” (pretpostavlja se da su ostaci Sirmijuma u pitanju).

Ovde se može videti mangulica, čija je najveća vrednost njena mast koja ima i do 80 odsto manje holesterola i ostalih štetnih triglicerida od bele „obične svinje”. Uzgaja se u rezervatu od 1998. godine, slobodno puštena u prirodi, a ako vam se posreći spazićete i „simpatičnu” njuškicu dabra, koji je vraćen u staro stanište. U ovo doba godine cvetaju i lokvanji.