Banov manastir – Banoštor

Banoštor je malo mesto u opštini Beočin, na obali Dunava, tamo gde se potoci Tekeniš i Čitluk ulivaju u Dunav. Turisti i posetioci za Banoštor znaju po ribarima i vinogradarima, odnosno ribljem paprikašu i vinima, ali i po dobrom provodu na čardama. Jednim pogledom sa Dunava, vidi se celo selo.

Naziv Banoštor nastao je po banskom, plemićkom manastiru, jednom od najstarijih na panonskim prostorima. Ban Beluš, šurak ugarskog kralja Bele Drugog, na svom posedu uz Dunav, sredinom 12. veka, gradi benediktanski manastir sa crkvicom. U Papskom pismu i drugim dokumentima iz tog vremena pojavljuje se zvaničan naziv Banum monasterijum, što će reći – banski manastir. Bio je središte vere u mitrovačkoj biskupiji sve do 15. veka, kada je sravnjen sa zemljom i na čijem mestu je podignuta džamija, a posle Mohačke bitke na temeljima džamije meštani podižu prvu pravoslavnu crkvu, potom i Crkvu svetog Rudolfa, od koje su do današnjih dana ostale samo ruševine.

Banoštorci su vredni ljudi, bave se onim poslom koji donosi neophodna sredstva za život (deo su mesne industrije iz Martinaca), veoma su vezani za Dunav (strasni su ribolovci) i za svoje vinograde i voćnjake.

U centru sela, na obali Dunava, pored čarde „Jole”, radi i skela pod istim imenom koja non-stop prevozi putnike i vozila sa jedne na drugu, bačku obalu Dunava, kažu meštani, od čarde do čarde u Begeču. To je ujedno i najkraći put od Sremske Mitrovice do Bačke Palanke. Na visokim stubovima uronjenim u reku, čarda je zanimljiva građevina pokrivena trskom sa salom od 50 mesta i velikom terasom sa 200 mesta. Osim zbog riblje čorbe i ostalih jela od rečne ribe, ovde gosti često dolaze i zbog, ovčjeg paprikaša, specijaliteta kuće, i čuvenih, domaćih banoštorskih vina i rakije i uvek raspoloženih tamburaša.

Vožnja čamcima, a moguće i ribolov uz iskusne alase, romantične šetnje obalom Dunava, a leti i kupanje (ali, uz oprez, jer Dunav je ćudljiva i moćna reka), glavna su atrakcija Banoštora. Vožnja skelom na drugu obalu je takođe doživljaj. Tu su i putevi vina, uz degustaciju ovog božanskog pića i zanimljive priče vinogradara, ali i alasa.