Kako vratiti dostojanstvo spomeniku kulture

Odlukom Vlade Srbije od 25. januara 2019. godine, naselje Cerak vinogradi (Cerak I i Cerak II), postalo je prvo kompletno savremeno stambeno naselje stavljeno pod ingerencije Zavoda za zaštitu spomenika kulture Grada Beograda. Ko prošeta ovim naseljem, posebno Cerakom II, mora da se zapita da li njegovi stanovnici zaslužuju takvu počast. Nije Cerak II kao naselje nikakav spomenik kulture, već ogledalo nekulture njegovih stanovnika i gradskih inspekcija koje treba da brinu o njegovom izgledu.

Skoro svaka zgrada ima nadogradnje u prizemlju i na završnim spratovima koje oslikavaju materijalni i kulturni status dograđivača. Što se tiče stila dogradnje, dijapazon je širok – od seoskog rustičnog do modernističkog kičerajskog. Mnogi vlasnici stanova u prizemlju suvereno su zaposeli prostor oko zgrada, izgradili letnje i zimske bašte, otvorili lične ulaze, dvorišta ogradili za vlastitu upotrebu.

Parkirališta su slika za sebe. Broj automobila prevazilazi broj parking mesta, a većina voli da parkira automobil uz zgradu. Od zelenih površina napravljeni su ružni priručni parkinzi.

Stanovnici Ceraka II koji stanuju u povlašćenom naselju vole kućne ljubimce. Ima ih u priličnom broju. Zbog tih kućnih ljubimaca sve zelene površine su prepune psećeg izmeta, a deca se na tim površinama igraju i šetaju. Kulturno je imati ljubimca, ali je osnovno biti kulturan i počistiti za ljubimcem, što se retko dešava.

Uz sve nevolje, pojavila se i buvlja pijaca, koju komunalna milicija ne ume, neće ili ne zna da ugasi.

Lako je kritikovati, a mnogo teže predložiti da se stanje popravi i Cerak II bude stvarno spomenik kulture življenja. U to ime predlažem sledeće:

Da bi se nadogradnje u naselju rešile, potrebno je da građevinska inspekcija Opštine Čukarica naredi da se nadogradnje uniformno poprave (tj. budu istovetne), jer je rušenje i privođenje u prvobitni izgled nemoguće. Izuzimajući prostor oko zgrada, koji treba vratiti svim stanarima.

Grad Beograd treba da na već uništenim zelenim površinama izgradi parkirališta i uvede naplatu parkiranja, kako za stanovnike, tako i za sve ostale, po tipu 9119, tj. zone bez ograničenja. Mislim da bi se ta investicija brzo isplatila, posebno u zoni oko Vidikovačke pijace, gde godinama vlada neviđeni saobraćajni nered subotom i nedeljom.

Komunalna inspekcija da se pojavi na terenu i kaznama civilizuje ponašanje ljudi koji misle da njihovi ljubimci mogu slobodno da zagađuju zelene površine. Kako Komunalna milicija nije sposobna da zatvori buvlju pijacu, treba bar obezbediti javne nužnike za učesnike buvlje pijace, kako ne bi vršili nuždu po ulazima i oko stambenih zgrada.

Maličević Živorad,
Cerak II, Beograd