Prizrenski Srbi pamte martovski pogrom

 U nezapamćenom pogromu albanskih terorista i ekstremista, 17. i 18. marta 2004. godine, u kojem je učestvovalo oko 60.000 albanskih zlikovaca, ubijeno je desetoro Srba, porušeno tridesetak crkava i manastira, na stotine srpskih kuća... U ova dva dana divljanja proterano je sa svojih ognjišta više od 4.000 srpskih duša, koje su bile primorane da spas potraže u sredinama na KiM u kojima žive isključivo stanovnici srpske nacionalnosti, ili u centralnoj Srbiji. Gotovo da nema sredine u ovoj pokrajini u kojoj albanski ekstremisti nisu divljali i uništavali srpsku imovinu, manastire, crkve i ostale objekte, s ciljem na unište sve što je srpsko.

Carski grad Prizren našao se pod najžešćim delovanjem albanskih ekstremista, koji su, pored srpskih kuća, uništavali i palili srpske crkve i manastire u ovom drevnom gradu. Pored Crkve Svetog Đorđa, koja se nalazi u samom centru grada, i Bogorodice Ljeviške, na udaru ekstremista našli su se i ostale crkve i manastiri. Do temelja je spaljena i porušena prizrenska Bogoslovija „Kirilo i Metodije”, gde je u požaru nastradao Dragan Nedeljković (60). Nije pošteđen ni manastir Svetih arhangela nadomak Prizrena, koji je do temelja spaljen i porušen. Pripadnici Kfora uspeli su u poslednji čas da evakuišu bratstvo ovog manastira, koje se već nakon mesec dana vratilo i nastavilo život u šatorima sve dok svetinja nije obnovljena.

Albanski zlikovci nisu poštedeli ni nedužne malobrojne Srbe koji su odlučili da ostanu na svojim vekovnim ognjištima. Tako su nedužnu Dobrilu Dolašević, učiteljicu u penziji, koja je ostala u svojoj kući, izveli iz nje i na ulici, naočigled komšije Albanca, pretukli do besvesti, samo zato što je Srpkinja i što nije htela da ode iz voljenog grada. Sličnu sudbinu doživeli su brojni Srbi u ovoj pokrajini tokom dvodnevnog divljanja albanskih ekstremista.

Zahvaljujući vladi Republike Srbije, Eparhiji raško-prizrenskoj, međunarodnim humanitarnim organizacijama i brojnim donatorima, obnovljeno je gotovo sve ono što su albanski zlikovci porušili i spalili. U prizrenskoj bogosloviji već od 2011. godine svake godine nastavu pohađa po pedesetak učenika iz svih krajeva Srbije. Manastir Sveti arhangeli postao je mesto gde se godinama održavaju brojna kulturna i ostala dešavanja, na kojima se okuplja veliki broj Srba proteranih iz ovog carskog grada, kao i posetioci iz ostalih mesta širom Srbije i KiM.

U pogromu ništa bolje od Prizrenaca nisu prošli ni preostali Srbi širom ove južne srpske pokrajine. Albanski ekstremisti palili su i rušili sve što je srpsko, kako bi zatrli svaki trag života Srba na ovim prostorima. Primera radi, u Prištini je do 1999. godine živelo više od 40.000 Srba, a danas jedva petnaestak. U Đakovici ih je bilo oko 12.000, danas u ovom gradu živi jedna Srpkinja – povratnica Dragica Gašić (62). I pored svakodnevnog maltretiranja i kamenovanja od strane albanskih ekstremista odlučila je da ostane u rodnom gradu. U varošicama Suva Reka, Vučitrn, Dečane i ostalim nema Srba.

Iako je od proterivanja više od 220.000 Srba iz ove pokrajine prošlo prošlo četvrt veka, iseljavanje i dalje traje. Prema podacima Kancelarije za Kosovo i Metohiju, u poslednje dve godine ovu južnu srpsku pokrajinu napustilo je preko petnaest odsto srpskog življa. Takozvani premijer ove lažne države Albin Kurti, čini sve da protera sve Srbe, pa čak i one sa severa Kosova, kako bi stvorio čisto albansky „državu”. Međutim, srpski živalj se i dalje odupire svim napadima, maltretiranjima, hapšenjima, odlučan da ostane na svojim vekovnim ognjištima.

Miroslav Todorović,

Beograd/Prizren