Evropa plaća politiku Vašingtona

Ukrajinska kriza, ali i najavljeno povlačenje hiljada američkih vojnika iz Njemačke, sve jasnije pokazuju da se raskol unutar NATO-a produbljuje i da se interesi SAD i evropskih saveznika sve više razilaze, ocijenio je kineski list „Global Times”.

U analizi posvećenoj pitanju da li će Evropa konačno ozbiljno pristupiti sopstvenoj strateškoj autonomiji, ovaj list navodi da je „američki kišobran” počeo da se povlači i da se evropske države suočavaju sa pitanjem da li mogu i dalje da se oslanjaju na Vašington kada je riječ o sopstvenoj bezbjednosti.

„NATO više nije čvrsto ujedinjen vojni savez kakav je nekada tvrdio da jeste. Sukob interesa među njegovim članicama sve je izraženiji, a rat u Ukrajini to je već jasno pokazao”, piše „Global Times”.

Prema ocjeni autora, Vašington je od ukrajinskog sukoba imao koristi, dok je Evropa podnijela veliki dio troškova – od finansiranja isporuka oružja Kijevu do sprovođenja obimnih sankcija protiv Rusije. U tekstu se dodaje da je Evropa, nakon prekida pristupa jeftinijoj ruskoj nafti i gasu, platila visoku cijenu kroz rast troškova energenata, slabljenje konkurentnosti izvoza i pad standarda građana.

Povod za novu raspravu o evropskoj bezbjednosti bila je i odluka Vašingtona da povuče oko 5.000 vojnika iz Njemačke, čime bi američko vojno prisustvo u Evropi bilo vraćeno na nivo prije 2022. godine, javio je Rojters. Njemački ministar spoljnih poslova Johan Vadeful poručio je da ova odluka neće stvoriti prazninu u odvraćanju NATO-a, ali je istakao da Berlin mora ubrzati razvoj sopstvenih vojnih kapaciteta.

„Global Times” podsjeća da je Evropa još od Hladnog rata navikla na bezbjednosnu zavisnost od Sjedinjenih Država, ali postavlja pitanje da li je takav odnos održiv u vremenu dubokih globalnih promjena.

Prema ocjeni kineskog lista, Evropska unija je važan pol u multipolarnom svijetu i Peking, kako se navodi, podržava evropske integracije i težnju EU ka strateškoj autonomiji. Međutim, autori ističu da Brisel u praksi i dalje u velikoj mjeri slijedi politiku Vašingtona, što, kako ocjenjuju, nije samo kratkovido već i slabi samu evropsku težnju ka istinskoj nezavisnosti.

U zaključku teksta naglašava se da za Evropu strateška autonomija više nije stvar izbora, već pitanje na koje će morati da odgovori. „Odgovor možda neće doći preko noći, ali bi istorija proljeće 2026. godine mogla zapamtiti kao prelomni trenutak”, navodi „Global Times”.