Kada Beograd postane nepresušna tema Zagreba

Intervju lidera Pokreta slobodnih građana Pavla Grbovića hrvatskom „Večernjem listu“ nije samo još jedan medijski nastup predstavnika srpske opozicije. On je mnogo više od toga – politička poruka, simbolički signal i pokazatelj dubljeg regionalnog medijsko-političkog odnosa koji već godinama funkcioniše po gotovo istom principu.

Kada hrvatski mediji žele da govore o Srbiji, oni jedino biraju sagovornike koji će o sopstvenoj državi govoriti najnegativnije moguće. Upravo zato je intervju u kojem Grbović poručuje da „ne bi mirno spavao“ na mestu Aleksandra Vučića i u kojem srpsku vlast opisuje kao „radikalsko-mafijaški sistem“ dobio tako veliki prostor u Zagrebu.

To nije slučajnost. To je koncept, to je uređivačka politika koja traje decenijama.

U hrvatskom medijskom prostoru postoji jasna matrica: poželjan je svaki srpski političar koji će Srbiju prikazati kao nestabilnu, a njeno rukovodstvo kao opasnost za region. Takav narativ idealno se uklapa u deo hrvatske političke scene koji i dalje svoju unutrašnju koheziju gradi na stalnom održavanju političke distance i zajedljivosti prema Beogradu.

Zato nije nimalo slučajno što se pojedini predstavnici srpske opozicije u Zagrebu dočekuju gotovo kao medijske zvezde. U delu hrvatske javnosti oni postaju „poželjni Srbi“ – oni koji potvrđuju već postojeće političke i medijske stereotipe.

I upravo tu leži najveći problem.

Jer kada srpski političar o sopstvenoj državi govori oštro i negativno u hrvatskim medijima nego u Beogradu, onda se neminovno postavlja pitanje kome je ta poruka zaista namenjena. Srpskim biračima ili regionalnoj publici koja želi da čuje da je Srbija „glavni problem Balkana“?

Posebno je simptomatično što se ovakvi intervjui pojavljuju u trenutku pojačanih političkih tenzija u Srbiji, studentskih protesta i sve intenzivnijih napada na državno rukovodstvo. U takvom kontekstu, medijski prostor koji hrvatski listovi daju srpskoj opoziciji u Beogradu se tumači ne kao obično novinarstvo, već kao deo šireg političkog pritiska i deo hibridnog rata prema Srbiji.

U vlasti i delu javnosti zato postoji uverenje da regionalni mediji, uz podršku različitih političkih i bezbednosnih struktura, pokušavaju da aktivno utiču na unutrašnju političku scenu Srbije. Otud i sve češće ocene da pojedini medijski centri u regionu deluju sinhronizovano i intenzivno rade na slabljenju pozicije Beograda.

Naravno, opozicija ima pravo da kritikuje vlast. To je suština demokratije. Ali je suštinsko pitanje gde prestaje politička borba, a gde počinje političko pozicioniranje pred stranom publikom koja Srbiju ne posmatra blagonaklono. Jer u regionalnoj politici simboli su često važniji od samih reči.

I zato ovaj intervju nije samo priča o Pavlu Grboviću. On je ogledalo mnogo šireg fenomena – potrebe dela srpske opozicije da međunarodni legitimitet traži van Srbije, čak i onda kada ta podrška dolazi iz medijskih i političkih krugova koji godinama otvoreno rade protiv interesa Beograda.

Upravo zbog toga ovakvi nastupi kratkoročno mogu doneti medijsku pažnju, ali dugoročno nose ozbiljan politički rizik – da u očima domaće javnosti opozicija počne da deluje kao politički projekat koji više veruje Zagrebu i stranim centrima moći nego sopstvenim građanima. To je loše po opoziciju ali ona to ne shvata. Što kaže narod - izdajnik se lako prepozna, prvo sam a potom i okolina ga „provali“.