Prva velika diplomatska aktivnost Kine

PEKING – Lideri Kazahstana, Kirgistana, Tadžikistana, Turkmenistana i Uzbekistana okupljaju se u kineskom gradu Sijanu, na samitu centralnoazijskih država koji organizuje Kina i počinje danas.

To je prvi direktni sastanak šefova država tih zemalja sa Kinom otkako su uspostavili diplomatske odnose posle raspada Sovjetskog Saveza, prema kineskim državnim medijima, a dolazi u trenutku kada se region bori sa ekonomskim efektima rata koji se vodi u Ukrajini, preneo je Si-En-En.

Kina je taj sastanak označila kao „prvu veliku diplomatsku aktivnost” čiji je domaćin ove godine i kao priliku da se napravi „novi plan” sa rasprostranjenim blokom postsovjetskih država, koje se nalaze između njenih zapadnih granica, Evrope i Bliskog istoka.

Dvodnevni događaj je i namera iz Pekinga da proširi svoj uticaj u Centralnoj Aziji, gde je Rusija, sada ometena napadom na Ukrajinu, dugo bila dominantni veliki partner, ocenjuje Si-En-En.

„Najvažniji kontekst ovog samita je rat u Ukrajini i neizvesnost regiona sa budućom posvećenošću, uticajem i ulogom Rusije u regionu”, rekla je Jun Sun, direktorka Kineskog programa u istraživačkom centru Stimson sa sedištem u Vašingtonu.

Prema njenim rečima, centralna Azija se uvek posmatra kao rusko dvorište, a Kina širi svoj uticaj u tom regionu i postoje nove težnje i pravci za odnose između Kine i centralne Azije, prilike koje nisu bile prisutne ili dostupne u prošlosti.

Samitu prisustvuju predsednici Kazahstana Kasim-Žomart Tokajev, Kirgistana Sadir Japarov, Tadžikistana Emomali Rahmon, Turkmenistana Serdar Berdimuhamedov i Uzbekistana Šavkat Mirzijojev, saopštila je Kina.

Dvodnevni sastanak se poklapa sa početkom samita Grupe sedam (G7) u Hirošimi, u Japanu, gde se očekuje da SAD, Japan, Nemačka, Britanija, Francuska, Kanada i Italija potvrde svoju solidarnost sa Ukrajinom protiv Rusije.

Okupljanje u Sijanu dolazi u trenutku kada Kina nastoji da stvori sliku čuvara regionalne stabilnosti uključujući i pokušaj da deluje kao posrednik u dogovoru o sukobu u Ukrajini, čak iako nije dala znake da će napustiti svoje nepokolebljive veze sa Moskvom, naveo je Si-En-En.