Vlada donela uredbu o proglašenju Predela izuzetnih odlika „Dolina Pčinje"

Vlada Republike Srbije donela je Uredbu o proglašenju Predela izuzetnih odlika „Dolina Pčinje” i na taj način obezbedila očuvanje jedinstvenog geomorfološkog fenomena sa speleološkim, biološkim i estetsko-ambijentalnim karakteristikama, što je od posebno velikog naučnog i obrazovno-vaspitnog značaja.

Na tom prostoru posebno se ističu uklješteni meandri i očuvane obale reke Pčinje, a u centralnom delu nalazi se manastir Prohor Pčinjski, izuzetno vredan kulturno-istorijski i građevinsko-arhitektonski komleks koji daje specifičan identitet širem području i značaj koji prevazilazi okvire Srbije.

Površina Predela izuzetnih odlika „Dolina Pčinje” obuhvata površinu od 2.606 hektara, od čega je 55 hektara u svojini Srpske pravoslavne crkve, 1.269 hektar u državnoj i 1.282 hektara u privatnoj svojini.

Na području PIO „Dolina Pčinje” ustanovljen je režim zaštite ΙΙ stepena.

Zaštićeno dobro nalazi se u ataru opštine Bujanovac, odnosno područjima katastarskih opština Jablanica, Starac i Vogance.

Zaštita doline Pčinje sa manastirom Svetog Prohora Pčinjskog rađena je u više navrata. Najpre je Republički zavod za zaštitu prirode SRS, sadašnji Zavod za zaštitu prirode Srbije, uradio dva dokumenta koja se odnose na prostor neposredne okoline manastira. To su, „Prohor Pčinjski – Prirodni prostor oko nepokretnog kulturnog dobra”, 1984. godine i „Prohor Pčinjski, plan zaštite prirodnih vrednosti”, 1986. godine.

Na osnovu ovih dokumenata i terenskih istraživanja, 1993. godine urađen je elaborat Predlog za zaštitu prirodnog dobra Predeo izuzetnih odlika „Prohor Pčinjski” koji je poslužio kao stručna osnova za donošenje Uredbe o zaštiti Predela izuzetnih odlika.

Upravljač ovim prirodnim dobrom je Srpska pravoslavna crkva - Pravoslavna eparhija Vranjska, Vranje.

- Dolina Pčinje se nalazi u jugoistočnoj Srbiji. Obuhvata podgorinu planina Kozjak i Starac, i dolinu reke Pčinje koja razdvaja ova dva masiva. Prostor zaštićenog predela predstavlja najkarakterističniji deo regiona gde dominiraju vredne prirodne karakteristike. Jedna od njih je tok reke Pčinje koji je kroz razvijen reljef formirao i kanjonski i ravničarski tok između planine Kozjak i Starca na suprotnoj strani, u čijoj se pozadini nalazi planina Rujan. Reka Pčinja svojom lepotom, klisurastim delovima i meandrima privlači posebnu pažnju, navodi se u elaboratu Zavoda za zaštitu prirode Srbije.
Ovo područje se nalazi na granici kontinentalne i mediteranske klime. Poseduje odlike oba tipa klime i karakteriše ga velika raznovrsnost živog sveta.

Preovlađuju polidominantne toploljubive šume i šikare hrasta medunca, cera, sladuna, grabića, crnog jasena, crvene kleke, mečje leske i mnogih drugih vrsta, među kojima se po brojnosti ističu tercijarni relikti. Faunu karakteriše kratkonogi gušter, grčki gušter, stepski smuk, daurska lasta, jastreb kokošar, kratkoprsti kobac i mnoge druge vrste.
Na ovaj potez blizu manastira odavno su bacili oko ljubitelji odmora u prirodi. Pored pešačenja, planinarenja i biciklizma, posetiocima predela izuzetnih odlika nude se sportsko penjanje uz stene, zatim, izleti, lepe plaže na reci Pčinji, plivanje, kampovanje, pa i posmatranje ptica. Organizuju se manifestacije narodnih običaja i spremanja domaće hrane. Predeo izuzetnih odlika ima već i svoju stranicu na društvenim mrežama.