Lekovita Srbija: Fruška gora

Nacionalni parkovi imaju izuzetan prirodni i kulturno – istorijski značaj. Utočišta su mnogih ugroženih biljnih i životinjskih vrsta, a pored toga obilazi ih i veliki broj turista pa imaju i turistički značaj.

Prvi nacionalni park u Srbiji je Fruška Gora, a osnovan je 1960. godine. Za njim su se nizali i drugi predeli pod najvećim stepenom zaštite: Đerdap, Tara, Kopaonik i Sara. Naša zemlja ima pet Nacionalnih parkova.

Fruška Gora, nekadašnje majušno ostrvo Panonskog mora, duga je 80 kilometara, a široka 15 km. Najviša tačka planine je 538 metara, Crveni Čot u centralnom delu masiva. Istočni deo planine krasi nešto niži Iriški venac.

Visovi iznad 300 metara i severne padine obrasle su sumom pre svega bukovom, hrastovom, bagremovom i lipovom. Južne i istočne padine obrasle su voćnjacima i vinogradima koji rađaju još od vremena Rimske imperije. Najlepši deo planine, na površini od 25.000 hektara proglašen je 1960. godine za Nacionalni park.

Šume čine 90 odsto zaštićene površine parka. Od 1.500 biljnih vrsta, više od 40 su prirodna retkost u Srbiji. Osobenosti Fruške Gore su orhideje, kojih ima 30 vrsta, a čak 18 ih je značajno u svetskim razmerama.

Od 25 vrsta gmizavaca i vodozemaca, 14 vrsta je na svetskoj crvenoj listi ugroženih. Od ptica tu je orao Krstaš koji je svoje jedino gnezdo u Srbiji svio upravo na Fruškoj Gori. Ovde ima 60 vrsta sisara, uglavnom sitnih glodara, ali ima i divljih svinja, srna, sakala i divljih macaka.
Vodeni tokovi su kratki i periodični. U novije vreme ima desetak jezera od kojih je posebno zanimljivo jezero u Ledincima koje može da se svrsta u prirodna, jer je nastalo tako sto je stari kamenolom ispunila voda.

Na Fruškoj Gori se nalazi 60 naselja, veliki broj izletišta, odmarališta i planinskih domova. Vrdnik i Stari Slankamen su poznata banjska mesta, a u Sremskoj Kamenici otvorena je bolnica za kardio-vaskularna oboljenja.

Planinskim bilom od Lezimira do manastira Grgeteg vodi stari Eugenov put dug 28 kilometara. Preko prevoja Banstol i Iriškog venca, nalazi se naselje Čortanovci, kao i Sremski Karlovci, grad poznat kao Srpska Atina. Na Fruškoj Gori ima 16 manastira. Prve manastire po predanju podigao je Sveti Sava, ali je sasvim izvesno da ih je gradio kralj Dragutin. Među njima je najznačajniji Krušedol koji postoji 500 godina. Ova planina nudi posetiocima beskrajne, dobro obeležene pešačke staze za relaksaciju pa je uvek puna izletnika. U Vrdniku se nalaze otvoreni i zatvoreni bazen sa termalnom vodom. Tu su posete manastirima, Brankovom grobu na Stražilovu i drugim spomenicima prohujalih vremena. Za gastronomske užitke tu su etno restorani u okolnim salašima i varošicama, Irig, Vrdnik i Sremski Karlovci.

Fruška Gora je odavno srpski brend pre svega po svojim manastirima pa je zovu i srpska Sveta gora.