Srpska muzika u američkim crkvama

Specijalno za Politiku
Portland –  Hor „Kapela Romana“ („Cappella Romana“), sa dirigentom Ivanom Mudijem, izveo je februara, u punoj katedrali Svete Marije u Portlandu (Oregon, SAD), koncert nazvan  „Opelo Stevana Hristića i srpska pravoslavna horska muzika”. Sutradan sesve ponovilo, ali u Sijetlu, u grčkoj pravoslavnoj crkvi Sveti Dimitrije.

Ovaj profesionalni hor osnovao je, 1991. u Portlandu, dr Aleksandar Lingas, profesor univerziteta u Londonu. „Kapela Romana“ neguje muzičku tradiciju istočne i zapadne hrišćanske crkve kroz dela rane i savremene muzike, uz posebnu posvećenost vizantijskom i starom slovenskom muzičkom nasleđu koje izvodi na izvornim jezicima. Dosad su izdali 13 kompakt-diskova i razvili saradnju s kompozitorima i dirigentima čiji su afiniteti podudarni s programskom estetikom ansambla (Arvo Part, Džon Tavener, Ivan Mudi).

Zahvaljujući stručnim kontaktima Ivana Mudija u Novom Sadu i Beogradu, srpska umetnička muzika se u poslednjih nekoliko godina ustalila na repertoaru ovog hora. Britanski kompozitor, dirigent, muzički pisac i pravoslavni sveštenik, Mudi je kroz saradnju sa našim muzikolozima razvio posebno interesovanje za tradiciju srpskog liturgijskog pojanja, od srednjovekovnog, pa do savremenog izraza u duhovnoj muzici. Svoj doživljaj bogatog i specifičnog srpskog nasleđa predstavio je kompozicijom „Sedam himni Svetome Savi”, koja je sada premijerno izvedena u Americi. A sve to u programu sa Hristićevim „Opelom u b-molu”, sa „Stihirom“ za muške glasove, naknadno napisanom na liturgijsku poeziju Teodosija Hilandarca (13–14. vek), sa „Rođenjem Hristovim” Aleksandre Vrebalov, sa kompozicijama „Miličin plač“ (iz „Pasije svetoga kneza Lazara) i „Tebe Boga hvalim” Rajka Maksimovića, te sa „Veličanijem” Stevana Mokranjca na kraju. Mudi za svoju muziku kaže da iako „tehnički“ nije srpska, njene su veze sa Srbijom mnogostruke.

Propratni koncertni program štampan je na dvadeset stranica velikog formata i sadrži podrobne podatke o kompozitorima i delima, kao i tekstove svih izvedenih kompozicija na srpskom i engleskom jeziku.

Jelena Simonović-Šif