Čovek s vinčesterkom

Zvezda vesterna Džon Vejn dobio je veliku bronzanu statuu u Muzeju kauboja i baštine Divljeg zapada u Oklahoma sitiju. Povod izlivanja statue je obeležavanje 100 godina od rođenja ovog čuvenog glumca.
Veća od njegove prirodne veličine, statua prikazuje Vejna u kaubojskoj opremi, u čizmama, sa šeširom i sa puškom u levoj ruci, prenose američki mediji. Oni dodaju da je statua delo Edvarda Frogtona koji ju je napravio prema Vejnom izgledu iz središnjeg dela karijere.
Merion Majkl Morison, poznatiji kao Džon Vejn, rođen je 26. maja 1907. godine u Vintersetu u Ajovi. Bio je glumac, reditelj i producent, a njegovi filmski počeci su vezani za čuveni holivudski studio "Foks" gde jer radio kao rekviziter.

Vejn je živeo u blizini holivudskih studija, a glumačku karijeru je započeo kao statista u niskobudžetnim filmovima. Zahvaljujući prijateljstvu sa rediteljem Džonom Fordom dobio je glavnu ulogu u vestern klasiku "Poštanska kočija", što je predstavljalo prekretnicu u njegovoj karijeri. Te 1939. godine film "Poštanska kočija" i Vejnovo tumačenje lika Ringo Kida ostali su u senci čuvenog "Prohujalo sa vihorom" da bi, tek kasnije, zauzeo jedno od prvih mesta na listama najboljih filmova svih vremena.

Vejn i Ford su snimili dvadeset filmova, što je tek deseti deo Vejnovog stvaralaštva. Uz saradnju sa Haurdom Hoksom na filmovima "Rio Bravo", "Crvena reka" i "Eldorado", tih desetak filmova sa Fordom ipak su ono najbolje što je Vejn ponudio, smatraju istoričari i teoretičari filma. Uz "Poštansku kočiju" najčešće se izdvajaju: "Nosila je žutu traku", "Tragači", "Čovek koji je ubio Liberti Valansa", "Tvrđava Apača", "Rio grande" i "Kako je bila zelena moja dolina".

Vejn je bio američki idol, idol uz koju su rasle generacije. Karakteri njegovih likova bili su slični njegovom karakteru, a tokom snimanja poslednjeg filma "Revolveraš" iz 1979. godine, odbio je da puca protivniku u leđa iako je to pisalo u scenariju. To se nije uklapalo u njegov kodeks hrabrosti, časti i poštenja, tvrdili su njegovi saradnici. S druge strane, američka štampa i danas često ističe mrlju u njegovoj karijeri – podršku ratu u Vijetnamu i režiju kontroverznog filma "Zelene beretke".

Vejn je osvojio "Oskara" za ulogu u filmu "Čovek zvani hrabrost" 1969. godine, a zahvaljujući svom liku i delu uspeo je da dospe i na američke poštanske markice, kao deseta zvezda u seriji "Legende Holivuda".

Džon Vejn je umro 11. juna 1979. godine u 72. godini od raka. Mnogi su još tada isticali da je uzrok njegove smrti posledica radijacije kojoj je bio izložen tokom snimanja filma "Osvajač" 1955. godine. Film je sniman u Snežnom kanjonu u Juti, na poljima prekrivenom "crnim peskom" za koji se ispostavilo da je nanet posle testiranja atomskih bombi tokom 1953. godine u Nevadi. Od 220 članova ekipe tog filma, trećina je obolelo od raka, a umrlo je njih 46.

Hod, neobično razvlačenje reči tokom izgovora, crvena marama, visina, stas i način na koji je samo jednom rukom potezao svoju vinčesterku ostaće zauvek upamćeni u filmskoj istoriji, jer ih je podario Džon Vejn.