Klimatske promene ubijaju i sisare

Svaka šesta vrsta svetske faune ugrožena je zbog klimatskih promena, a među njima nisu samo niži organizmi nego i pojedini sisari. Prvi sisar koji je zbog globalnog zagrevanja izumro jeste endemska vrsta glodara (melomys rubicola) čije je stanište bio australijski Veliki koralni greben, tačnije jedno ostrvce između Australije i Papua Nove Gvineje. To je bila njegova jedina poznata lokacija s koje je potpuno nestao. Ujedno, ovaj sitni glodar je i prva vrsta sisara u svetu čiji je nestanak isključivo posledica klimatskih promena.

Ovaj pacov živeo je na koralnom sprudu dužine tek 350 metara i širine svega 150 metara koji je iznad nivoa mora bio izdignut tri metra. Smatran je najizolovanijim australijskim sisarom i jedinom endemskom vrstom sisara u Velikom koralnom grebenu. Otkriven je 1845. godine kada su mornari izvestili da su lukom i strelom gađali gustu populaciju pacova. Od tog broja do 1978. godine ostalo ih je tek nekoliko stotina, da bi poslednji put bili primećeni pre sedam godina. Pošto nakon opsežne potrage nije registrovan ni jedan primerak ove vrste životinja, izveštajem iz 2014. godine predloženo je da se njihov status promeni iz ugrožene vrste u istrebljenu vrstu.

Naučnici su ključni uzrok njihovog nestanka videli u podizanju nivoa mora što je nekoliko puta dovodilo do plavljenja celog spruda, ubijanja životinja i uništenja njihovog staništa. Procenili su, takođe, da je površina grebena nepodložna uticaju plime postala znatno manja i da se površina pod vegetacijom, na kojoj su glodari živeli, znatno smanjila što je sve dovelo do njihovog iščezavanja.

Na ostrvima s ovako malom nadmorskom visinom, podizanje nivoa svetskog mora ima poguban uticaj, ocenili su istraživači. Između 1901. i 2010. godine nivo mora porastao je u proseku za oko 20 centimetara, ali u okolini ovog moreuza u Velikom koralnom grebenu nivo okeana porastao je gotovo dvostruko više od globalnog proseka i to samo u periodu između 1993. i 2014. godine.

Naučnici se nadaju da na Papua Novoj Gvineji postoji neotkriveno stanište ove vrste glodara, pa će zato svoja dalja istraživanja usmeriti na tu lokaciju.

Najviše pogođene negativnim posledicama globalnog zagrevanja jesu životinjske vrste nastanjene u Australiji, Novom Zelandu i Južnoj Americi, gde su sprečene da migriraju na drugu lokaciju zbog malih površina na kojima žive. Čak i kod vrsta čiji opstanak nije ugrožen, opominju stručnjaci, porast temperature dovešće do promena u brojnosti populacije i njihove zastupljenosti u pojedinim delovima sveta.

Mačke istrebile glodare

Na crvenoj listi ugroženih vrsta Međunarodne unije za očuvanje prirode, sastavljene od državnih i nevladinih organizacija, postoji još jedna vrsta sisara za čiji su nestanak delimično krive i klimatske promene. Reč je, takođe, o vrsti glodara nastanjenoj na ostrvu u blizini Hondurasa, koja je nestala pre svega zbog dolaska mačaka na ostrvo, a delom i zbog pogoršanja vremenskih prilika.