Liturgija na pet jezika

Od našeg specijalnog izveštača

Krit, Iraklion – Liturgija u Crkvi Svetog Mine u Iraklionu, čiji su delovi služeni na pet jezika pravoslavnih patrijaršija, označila je juče svečani početak zasedanja Svepravoslavnog sabora. Preko spoljnih zvučnika s crkve u Iraklionu mogao se čuti grčki, rumunski, poljski, češki, kao i srpski jezik, budući da je Srpska pravoslavna crkva, jedina od pomesnih crkava koje su imale ozbiljnije primedbe na organizaciju Sabora, ipak, došla na zasedanje.

Od pet pomesnih pravoslavnih crkava koje su javno zatražile odlaganje Svepravoslavnog sabora, jedino je SPC poslala svoju delegaciju predvođenu patrijarhom srpskim Irinejem na Krit, želeći da eventualne nesuglasice reši na samom zasedanju. To će imati prilike da otpočne već danas, kada u Kolimbariju, nedaleko od grada Hanje, počinje radni deo zasedanja.

Bogosluženje na veliki hrišćanski praznik, Pedesetnicu, kada se slavi Silazak Svetog duha na apostole i ustanovljenje pravoslavne crkve, predvodio je vaseljenski patrijarh Vartolomej uz sasluživanje prvojeraraha devet pomesnih crkava i njihovih đakona. U besedi na liturgiji, vaseljenski patrijarh, koji je i predsedavajući Svetog i velikog sabora, istakao je da su na Pedesetnicu, dan jedinstva, poglavari pomesnih crkava ujedinjeni u veri i svetim tajnama kroz zajedničko liturgijsko služenje.

– Jedinstvo pravoslavne crkve i njenih vernika predstavlja našu misiju. Naše crkveno jedinstvo nema formu federacije, niti se izvodi iz okupljanja oko neke smrtne figure, poput istočnog pape u ovom slučaju. Ono proizlazi iz naše zajedničke vere, koja je jednaka sa spasenjem, večnim životom – rekao je patrijarh Vartolomej, kojeg često s dozom ironije i prebacivanja nazivaju „istočnim papom”.

Vaseljenski patrijarh, koji je besedu govorio na grčkom jeziku, pozdravio je poimence sve prisutne poglavare pomesnih pravoslavnih crkava. Na zvaničnom sajtu Vaseljenske patrijaršije, međutim, juče po podne objavljen je ovaj njegov govor o Pedesetnici, ali se u pozdravu na početku navode i patrijarsi koji nisu bili prisutni juče u crkvi i koji ne učestvuju na Saboru: ruski Kiril, bugarski Neofit, gruzijski Ilija i antiohijski Jovan.

Liturgiji je prisustvovao i predsednik Grčke, Prokopis Pavlopulos, koji je posle bogosluženja ugostio poglavare pravoslavnih crkava na ručku.

U Crkvi Svetog Mine juče su uglavnom bile visoke zvanice i arhijereji i delegati pravoslavnih pomesnih crkava koji učestvuju na Saboru. Ceo plato oko crkve bio je zatvoren, a iza policijskih ograda stajalo je tek nekoliko desetina vernika koji su bogosluženje mogli da čuju preko spoljnog zvučnika. Uoči početka liturgije sve ulice oko crkve bile su zatvorene za saobraćaj. Prolaz je bio dozvoljen samo službenim vozilima koja su u crkvu dovozila pravoslavne delegacije i osoblje koje se brine oko organizacije Sabora.

Pred dolazak grčkog predsednika, ispred bogomolje bio je postrojen počasni vod grčke vojske, koji je ulazak prvog čoveka zemlje u crkvu pozdravio gromoglasnim pevanjem državne himne.

Delić tradicije zemlje u kojoj se održava Sabor mogli su da upoznaju i arhijereji pravoslavnih crkava. Za njih je posle liturgije, u porti iza crkve svetog Mine, priređen kratki umetnički program: folklorne igre s Krita.

Inače, patrijarsi i episkopi na Iraklion su stigli brodom na kojem su i prenoćili veče uoči liturgije.