Po matični izvod u bilo koju opštinu

Uskoro građani Srbije neće morati da prelaze stotine kilometara da bi u rodnom mestu dobili izvod iz matičnih knjiga koji nije stariji od šest meseci. Nacrt zakona o matičnim knjigama predviđa da će izvod ubuduće biti dostupan u bilo kojoj opštinskoj upravi, kao i da novi izvod uopšte neće biti neophodan ukoliko se podaci navedeni u starom primerku nisu izmenili, koliko god vremena da je proteklo otkako je izdat.

Te dve izmene najviše će interesovati građane, ali još više novina ovaj nacrt donosi opštinskim službenicima. Poslednji zakon o matičnim knjigama izglasan je sad već davne 1990. godine i njegova rešenja ne mogu da prate izmenjene društvene prilike, u međuvremenu usvojene nacionalne propise i prihvaćene međunarodne standarde, rekao je juče Milan Marković, ministar za državnu upravu i lokalnu samoupravu, na predstavljanju nacrta zakona u Beogradu. 

– Pooštrili smo uslove za obavljanje matičarskog posla. Posle usvajanja zakona, zaposleni će morati da imaju visoku stručnu spremu, da polože poseban ispit, neku vrstu licence, i da se stalno stručno usavršavaju. Od četiri hiljade matičara u Srbiji znatan broj ima samo srednju stručnu spremu i oni će moći ili da se prekvalifikuju ili da nastave da rade kao zamenici matičara – najavio je Marković.

Visoka obučenost matičara je neophodna zato što će opštinske uprave biti kompjuterski umrežene kako bi svaka od njih mogla da izdaje izvode upisa, pa bi svaka greška bila prenesena širom sistema. Do potpune automatizacije izdavanja izvoda biće potrebno još pet godina, jer svega 30 odsto opštinskih uprava sada koristi računare, objasnio je Marković.

Unošenje podataka u elektronske baze već je počelo u beogradskoj opštini Savski venac, koja se smatra najvećom matičarskom službom u jugoistočnoj Evropi. Njihove arhive u kompjuterima i na papiru čuvaju podatke o dva miliona građana Srbije.

– Sve žitelje Savskog venca rođene posle 1960. godine, dakle one koji su aktivno stanovništvo i izvodi su im često potrebni za razne poslove, već smo uneli u elektronske datoteke. Gradskoj upravi smo predložili i pilot-projekat povezivanja naše baze podataka s drugim beogradskim opštinama, kako bi sistem koji predviđa ovaj nacrt zakona već zaživeo u glavnom gradu. Mogućnost izdavanja izvoda u bilo kojoj opštini olakšaće posao preopterećenim opštinama kakva je naša – kazao je Nenad Prelić, načelnik opštinske uprave Savskog venca.

Zakon o matičnim knjigama neće ubrzati izdavanje uverenja o državljanstvu, što se obavlja na osnovu podataka iz Ministarstva unutrašnjih poslova. Ipak, Marković veruje da će uspešna provera budućeg zakona njegovog ministarstva biti dobro iskustvo posle kojeg bi mala izmena zakonskih odredaba bila dovoljna da policija počne da koristi isti sistem za izdavanje potvrda državljanstva. Nacrt će biti izložen javnoj diskusiji do kraja aprila, posle čega će biti dorađen i upućen Skupštini Srbije pred jesenje zasedanje u septembru.