SPC u klinču Moskve i Carigrada

Mitropolit Avgustinos dalje ističe da je „ situacija koju je u ovom obliku prvi put u svojih pet decenija episkopske službe doživeo, bolna i uznemirujuća”. U dugačkom saopštenju analiziraju se, u stvari, posledice odluke ruskog Sinoda da se povuče iz zajedničkih međupravoslavnih tela u kojima učestvuju predstavnici Vaseljenske patrijaršije i prekinu zajednička služenja.  

U saopštenju mitropolita nemačkog Avgustinosa objašnjava se da je do ovoga došlo posle odluke vaseljenskog patrijarha da se umeša u rešavanje crkvenog raskola u Ukrajini, što je po njegovom mišljenju potpuno opravdano.

Događaju u Diseldorfu posvećen je jedan pasus. Ne navodi se ko je episkopa Vaseljenske patrijaršije zamolio da ne saslužuje, osim što se konstatuje da je to posledica odluke Moskovske patrijaršije. U Eparhiji frankfurtskoj i sve Nemačke juče nije bilo moguće dobiti objašnjenje u vezi sa događajem u Hramu Svetog Save u Diseldorfu o kojem piše mitropolit Avgustinos.

U licitiranju na čiju će stranu stati Srpska pravoslavna crkva, koje je uveliko počelo u široj javnosti, ovo bi se moglo upisati kao „bod” za Rusku pravoslavnu crkvu. Ipak, u navijanju za Moskvu ili Carigrad ne treba smetnuti s uma da se posle odluke Svetog sinoda Vaseljenske patrijaršije da u Ukrajinu uputi dvojicu „egzarha”, što je protumačeno kao početak davanja autokefalnosti kanonski nepriznatoj crkvi u Ukrajini, ni SPC ni njen poglavar nisu zvanično oglašavali.

Podsetimo, posle ovog imenovanja, Sinod Moskovske patrijaršije, u čijem je okrilju kanonska Ukrajinska pravoslavna crkva sa mitropolitom Onufrijem na čelu, povukla je poteze o kojima piše mitropolit Avgustinos, a uz to zapretila i potpunim prekidom odnosa sa Vaseljenskom patrijaršijom.

O tome da li će stati na stranu „majke crkve”, Vaseljenske patrijaršije, ili „ćerke”, Ruske pravoslavne crkve, kako nezvanično saznajemo, neće raspravljati ni Sveti arhijerejski Sinod SPC. Kako nam je nezvanično objašnjeno, Sinod SPC mogao bi samo da konstatuje nove momente između dve najuticajnije pravoslavne crkve, ali teško je očekivati da će u ovom trenutku doneti i neku važniju odluku u vezi sa tim.

Ruski Sinod pozvao je poglavare ostalih pravoslavnih pomesnih crkava da iniciraju svepravoslavno savetovanje o crkvenom pitanju u Ukrajini, budući da smatraju da je došlo do kršenja crkvenih kanona jer je Vaseljenska patrijaršija poslala dvojicu episkopa u Kijev na kanonsku teritoriju Ruske pravoslavne crkve bez saglasnosti Moskovske patrijaršije. Kao ni SPC, ni druge pravoslavne pomesne crkve još uvek se nisu zvanično oglasile o pozivu iz Moskve.

U Beograd će, inače, sledeće nedelje doći drugi čovek Ruske pravoslavna crkve, kako neformalno nazivaju mitropolita volokolamskog Ilariona (Alfejeva), šefa Odeljenja za spoljne crkvene veze Moskovske patrijaršije.

Povod je, doduše, svečani: mitropolitu volokolamskom biće u sredu dodeljen počasni doktorat Univerziteta u Beogradu na predlog Pravoslavnog bogoslovskog fakulteta. Za očekivati je, međutim, da će arhijereji srpske crkve moći iz prve ruke da se upoznaju sa stavom Moskovske patrijaršije u vezi sa stanjem u Ukrajini.