Da li će Srbi dočekati spomenik stradalima u Sarajevu

Od našeg dopisnika

Sarajevo – Uprava Grada Sarajeva poništila je konkurs za izradu idejnog rešenja spomenika na Kazanima, jami podno Trebevića, koja je jedno od najvećih stratišta sarajevskih Srba. U odluci o poništavanju konkursa, s potpisom gradonačelnice Benjamine Karić, navedeno je da „nijedno od pet ponuđenih idejnih rešenja nije prihvatljivo”.

Porodice Srba, koje su pripadnici Armije RBiH tokom 1992. i 1993. godine izvodili iz njihovih stanova i na rubu Kazana ih svirepo ubijali, a potom bacali u jamu (broj žrtava nije utvrđen), smatraju da je i ovo dokaz da politička javnost i vlast u Sarajevu „ne mogu i neće da priznaju zločine koji su u tom gradu počinjeni nad Srbima”.

Odmah nakon što je početkom aprila preuzela funkciju prvog čoveka Sarajeva, Karićeva je najavila da će za njenog mandata na Kazanima biti postavljeno spomen-obeležje nevinim žrtvama. Na taj način bi Sarajevo, kako je navela, „pokazalo jedan otklon od onoga što se desilo na Kazanima” i bila bi „skinuta hipoteka sa građana Sarajeva” i „časne odbrane tog grada”.

Samo mesec dana kasnije Gradska uprava Sarajeva raspisala je javni poziv (tender) za prijavu idejnih rešenja i to s istaknutom naznakom da „nije potrebno definisati tekst na spomen-obeležju”. Upravo u toj sugestiji porodice srpskih žrtava prepoznale su neiskrenost Karićeve i njenu želju da na Kazanima podigne spomenik koji ni po čemu neće svedočiti da su na tom mestu ubijani isključivo Srbi i da su taj zločin počinili pripadnici bošnjačke Armije RBiH, predvođeni predratnim kriminalcem Mušanom Topalovićem Cacom.

„Poništili su konkurs zato što im i nije namera da na Kazanima podignu spomen-obeležje Srbima, oni bi radije na tom mestu podigli spomenik komandantu 10. brdske brigade Mušanu Topaloviću Caci pod čijom komandom su ubijani nevini srpski civili i bacani u jamu. Najava gradonačelnice Karić, što se već i potvrdilo, samo je nastavak sarajevske građanske priče kako su sve žrtve jednake, koja se plasira, ne zbog poštovanja srpskih žrtava, nego s ciljem da se kaže da su u proteklom ratu stradali svi”, rekao je za „Politiku” Đorđe Radanović, predsednik Odbora za zaštitu prava Srba u Federaciji BiH.

Da postoji iskrena namera da se u Sarajevu obeleže srpska stratišta, kao što su obeležena bošnjačka na području Republike Srpske, onda bi, kaže Radanović, na Kazanima bio podignut spomenik s krstom, a ne spomenik koji će najmanje svedočiti o počinjenom zločinu nad nedužnim srpskim civilima, o čemu postoje i službeni dokazi.

„Neka se manu priče kojom se dodvoravaju strancima, zna se dobro kako je završilo ono malo Srba koje je rat zatekao u Sarajevu”, napominje Radanović i poziva sve zvaničnike Republike Srpske i gradonačelnika Istočnog Sarajeva Ljubišu Ćosića da pomognu da se spomenik stradalim sarajevskim Srbima podigne u Istočnom Sarajevu, na delu postojećeg Spomen-kompleksa na Vracama, koji se nalazi na teritoriji Republike Srpske.

Iz jame Kazani nakon rata su, u više ekshumacija, izvađeni posmrtni ostaci 23 žrtve, dobi od 27 do 66 godina. Među 15 identifikovanih, 10 je srpske nacionalnosti. Za zločin na Kazanima osuđeno je 14 pripadnika Armije RBiH na kazne zatvora od 10 meseci do šest godina. Njihov komandant Mušan Topalović Caco ubijen je 1993. godine u kriminalnom obračunu.