Srpski mali Pariz

Ako niste spremni na šalu, ako se u vama ne vija „čivijaški” duh, vazda mlad i nemiran, nemojte onda svraćati u Šabac, grad na desnoj obali Save, 130 kilometara uzvodno od Beograda, na nadmorskoj visini od 80 metara. A ako ste oni drugi, dovoljno je da se sa bilo koje strane uputite u ovaj grad i da taj „šabački duh” uđe u vas i da ne poželite da ga se ikada rešite. A i zašto bi? Fini šeretluk, poseban smisao za humor, na tuđ ili svoj račun, specifičan odnos prema protoku vremena koje kao da pokušavaju da zaustave u kafani, to su neke od crta karaktera Šapčana „čivijaša”.

Ka Šapcu gravitiraju tri mikroregije koje čine njegovo poljoprivredno zaleđe: ka zapadu plodna Mačva, ka jugu Pocerina i ka istoku Posavina, a grad je administrativni, privredni, kulturni, zdravstveni, obrazovni i sportski centar Podrinja.

Arheološka nalazišta u gradu i okolini potvrđuju da su na ovim prostorima postojala naselja još u mlađem kamenom dobu, a prvi put je zabeleženo u dubrovačkim spisima iz 1454. godine. Iako je kroz istoriju bio više puta osvajan, na razmeđu vekova dostiže pun prosperitet. Sve više Šapčana prihvata modele životne evropske civilizacije, pa ga zbog razvijenog kafanskog života nazivaju „Mali Pariz”. Grade se velelepne porodične kuće u centru grada, letnjikovci u okolini, a sve to sa primerenim stilom i ukusom koji je diktirala tadašnja Evropa. Šabac je jedan od prvih gradova u Srbiji gde su u kafanu, uglavnom nedeljom pre podne, sa kavaljerima išle i dame, što je do tada bila samo muška privilegija, a za ženu gotovo nezamisliva sramota. Danas to sve izgleda drugačije.

(/slika2)Valjda nigde u Srbiji nema veći broj kafana u odnosu na broj stanovnika i valjda one nigde nisu punije nego ovde. I stalno se otvaraju nove, a stare retko nestaju. I svakog gosta, a posebno onog sa strane, dočekuju otvorenog srca. U mnogim od ovih ugostiteljskih objekata svira „živa” muzika, kao da se Šabac zakleo da se amanet Cicvarića održi večno.

Nisu samo kafane razlog za dolazak u ovaj grad. Tu su mnogobrojni kulturno-istorijski spomenici: tvrđava „Stari grad”, Spomen kompleks na Mišaru, Pravoslavna crkva u Šapcu, Spomen kosturnica u Prnjavoru, manastiri Radovašnica i Petkovica i mnogobrojna arhitektonska ostvarenja u gradu.

Ono što najviše privlači goste u ovaj grad svakako su mnogobrojne manifestacije, počev od festivala cveća „Ruža Lipolista”, a tu su i Međunarodni plivački maraton „Jarak-Šabac”, „Čivijada” – belosvetski vašar satire i humora, Šabački vašar koji se svake godine održava 21. septembra na Malu Gospojinu i koji je postao sinonim za Šabac, Proslava Mišarske bitke i pozorišne svečanosti „Dani glumca u Šapcu”.

Smaštaj se može pronaći u hotelima „Srbija”, „Galeb” i „Dvor”, kao i u mnogobrojnim selima u okolini gde se domaćinstva bave seoskim turizmom i gde se mogu probati specijaliteti ovog kraja. Ako ste skloni umetnosti i stvaralaštvu, tu je „Vila Albedo”.