Tankovi za odlaganje stajnjaka

Za učešće u projektu za smanjenje zagađenja reke Dunav u Srbiji, koji će se sprovoditi duž glavnog toka ove reke i njenih pritoka na području opština Šabac, Požarevac, Vrbas i Novi Sad, već se prijavilo više od 60 individualnih poljoprivrednika. Osim seljaka, pre svega stočara koji poseduju male i srednje farme u ovim regionima, zainteresovano je i nekoliko velikih industrijskih proizvođača u Srbiji. Upravo se ovih dana završavaju prvi tankovi za odlaganje stajnjaka (koji su i glavna tema DREP projekta, tako da se praktično mogu videti na terenu).

Kako nam je rekao Darko Tadić, iz Ministarstva za poljoprivredu, šumarstvo i vodoprivredu, ovim projektom radi se na očuvanju prirodne sredine smanjenjem zagađenja vodotokova Dunava i njegovih pritoka nutrijentima koji se izlivaju iz klaničke industrije. Nutrijenti prvenstveno potiču iz izmeta goveda, svinja i živine, u narodu su poznati kao stajnjak i osoka, a čine ih azotna i fosforna jedinjenja koja, kada u prekomernim količinama dospeju u vodotokove, izazivaju preteran razvoj algi. Posledica ovih procesa jeste veće zagađenje vode u tim tokovima, što dovodi do neprijatnog mirisa, voda je neupotrebljiva za piće i kupanje, u njoj usled nedostatka kiseonika nema živih organizama.

Kako su nam rekli u Ministarstvu za poljoprivredu, šumarstvo i vodoprivredu, procenjeno je da se u Srbiji godišnje u Dunav izliva 72.000 tona azota i 7.000 tona fosfora, što predstavlja 13 odsto od ukupnog zagađenja reke azotom i 14 odsto od ukupnog njegovog zagađenja fosforom. Ove vrednosti dovode Srbiju na treće mesto po količini azota, a na drugo mesto po količini fosfora koji se ulivaju u vode Dunava iz svih 13 zemalja dunavskog basena.

Predviđeno vreme sprovođenja projekta je četiri godine, kaže Tadić. U tom periodu osnovne aktivnosti biće usmerene na kvalitetniju životnu sredinu, harmonizaciju nacionalnog zakonodavstva sa standardima Evropske unije, intenzivnu edukaciju srpskih farmera, kao i podizanje opšteg nivoa svesti o značaju očuvanja voda.

Projekat se realizuje uz pomoć donacija Svetske banke i Međunarodnog Fonda za zaštitu životne sredine. Za sprovođenje projekta obezbeđeno je devet miliona dolara. Ostali donatori su Švedska agencija za razvoj u iznosu od četiri miliona dolara i Evropska Agencija za rekonstrukciju. Ovaj projekat delimično finansira Ministarstvo poljoprivrede putem finansiranja zainteresovanih farmera i industrije u visini od 60 prema 40 od ukupnih sredstava potrebnih za izgradnju postrojenja za pravilno skladištenje i obradu stajnjaka i ostalih otpadnih materija na registrovanim individualnim imanjima ili u objektima poljoprivredne i klanične industrije.