Srpska sela odavno opustela

Problem odliva stanovništva iz seoskih sredina u našoj zemlji traje već decenijama. Zbog loših uslova života, bez puta, škole, bez zdravstvene zaštite, bez prodavnice... žitelji seoskih sredina bili su primorani da odu iz zavičaja, ostavljajući svoje kuće, imanja, grobove najmilijih, mesta gde su odrasli, stvarali porodice... Veliki je broj sela u kojima su ostale oronule kuće, na čijim vratima vise zarđali katanci, domovi zarasli u korov i šiblje, bez ijednog stanovnika. Brojna su i ona u kojima je ostala po jedna porodica čiji su članovi u poodmaklim godinama.

Nekada su ta sela bila živa, puna stanovnika, u njima su se rađala deca, organizovani su zajednički dočeci Nove godine, igranke, svadbe i brojna kulturna događanja. Bilo je porodica s petoro i više dece. Primera radi, u opštini Crna Trava ostalo je da živi jedva hiljadu duša, dok su sela u ovoj nerazvijenoj opštini gotovo bez stanovnika. Slična je i situacija u brojnim opštinama na jugu Srbije.

Iako su sela počela da nestaju, ovaj problem nije toliko zabrinuo državne organe da bi se odliv stanovništva iz sela u grad zaustavio. Sada, kada su nam brojna sela ispražnjena, rukovodstvo Srbije i Ministarstvo za brigu o selu čine napore kako bi se mladi vratili da žive na selu. Kupovinom oko 4.000 seoskih kuća tamo gde još postoje uslovi za život donekle se uspelo u „podmlađivanju” seoskog stanovništva. Međutim, odlazak mladih iz seoskih sredina i dalje je prisutan. U potrazi za boljim životom i da bi se školovali odlaze iz zavičaja.

Zato se s pravom postavlja pitanje zašto ovom problemu ranije nije posvećivana pažnja, već se čekalo da nam sela ostanu prazna, pa da tek tada u seoskim sredinama počnu da se stvaraju bolji uslovi života.

I manji gradovi i varošice u Srbiji počeli su da se prazne. Ljudi iz manjih sredina odlaze u veće gradove – Beograd, Niš, Novi Sad, Kragujevac... Primera radi, samo u toku jedne godine Beograd postane bogatiji za više od 30.000 novih žitelja iz čitave Srbije.

Zato ne bi bilo naodmet da država Srbija učini nekakav pomak ka izgradnji manjih industrijskih pogona u seoskim sredinama i varošicama, kako bi se stalo na put odlivu stanovništva ka većim gradovima.

Miroslav Todorović,

Beograd/Prizren