Kratka istorija likvidacija

Decenija nerazjašnjenih smrti i svojevrsnog sazrevanja srpskih kriminalaca, koji su od revolveraša postali takozvani kontroverzni biznismeni, počela je u avgustu 1991. godine. Tada je ubijen Branislav Matić Beli, član „voždovačke ekipe”, vlasnik nekoliko auto-otpada i finansijer Srpske garde. Izrešetan je ispred svoje kuće na Voždovcu iz automobila u pokretu. To je možda i prvo profesionalno ubistvo. Rafal je bio izuzetno precizan jer nijedan metak nije ni okrznuo njegovu suprugu, dete i devojku jednog od prijatelja koji su se nalazili pored njega.

Samo mesec dana kasnije, na ratištu kod Gospića od snajperskog hica poginuo je Đorđe Božović Giška, vođa Srpske garde. Njegovi saborci i danas tvrde da nije sigurno odakle su kobni projektili došli, da li sa hrvatske strane ili s leđa.

U to vreme počinje medijska promocija i veličanje kriminalaca.  Mediji, kao ni policija, a ni društvo u celini nisu bili spremni za ozbiljno suočavanje sa kriminalcima. Niko nije pominjao izvore njihovog bogatstva: trgovinu drogom, oružjem, krađe automobila, pljačke, reket, šverc, prostituciju... O svojim „nestašnim godinama”, uglavnom u inostranstvu, međusobnim sukobima i „podvizima”, govorili su otvoreno, slikali se sa oružjem, pored dobrih automobila.

Najbolju ilustraciju tog vremena dali su novinari Aleksandar Knežević i Vojislav Tufegdžić, autori kultnog dokumentarnog filma „Vidimo se u čitulji” i knjige „Kriminal koji je izmenio Srbiju”. Prestupnici, koji su sebe predstavljali kao modernog Robina Huda, otvoreno su pričali o svom životu. Od aktera filma i knjige danas je malo živih. U proteklom periodu ubijeni su Goran Vuković Majmun, vođa „voždovčana”, Bojan Banović, Zoran Dimitrov Žuća, Šljukin neprijatelj Bane Grebenarević...

Spisak drugih likova koji se pojavljuju u filmu, a koji su likvidirani, takođe je impozantan: Bojan Petrović, koji se šepurio u džakuziju, ubijen je 28. februara 1998. godine zajedno sa Zoranom Bogdanovićem Kepom, u „jaguaru” na uglu Ulice carice Milice i Brankove. Njegov prijatelj i „saborac” Milan Roganović Rogo likvidiran je ispred beogradskog kafića „Fan” 1997. godine, takođe u kolima. Radoslav Trlajić Bata Trlaja ubijen je na Bežanijskoj kosi februara 2000. godine.

Jedan od živih aktera filma „Vidimo se u čitulji”, Kristijan Golubović nalazio se na izdržavanju zatvorske kazne u Zabeli, odakle je izašao početkom januara ove godine. U Kazneno-popravnom zavodu u Požarevcu, tridesetdevetogodišnji Golubović je izdržao preostali deo zatvorske kazne od četiri i po godine. On je prvi osuđenik, koji je presudom Specijalnog suda u Beogradu označen kao organizator kriminalne grupe koji se posle izdržane kazne našao na slobodi.

(/slika2)Mihajlo Divac ubijen je ispred hotela „Putnik” 12. februara 1995. godine.

Retki su oni „krupni igrači” koji su uspeli da prežive osvetu svojih neprijatelja, njih je tek desetak. Tu su, od „viđenijih”,  Andrija Drašković, Zoran Nedović Šok, Sreten Jocić, poznatiji kao Joca Amsterdam, Dragoljub Kosmajac…

Andriji Draškoviću je prošle godine po peti put počelo suđenje u beogradskom Okružnom sudu zbog ubistva Zvonka Plećića 2000. godine u restoranu „Rojal knez”. Okružno tužilaštvo tereti Draškovića i njegovog kuma Aleksandra Golubovića da su 11. septembra 2000. godine, „posle prepirke sa Plećićem koji je došao za njihov sto dok su ručali, a zatim ustao i desnom rukom krenuo prema pojasu, izvadili pištolje i ispalili veći broj hitaca u njega”. Obojica su pred sudom negirali ove navode.

U Beogradu je i Sreten Jocić zvani Joca Amsterdam, koga svetski mediji nazivaju srpskim Eskobarom. Jociću, koji je optužen za podstrekavanje na ubistvo više osoba nedavno je zbog epileptičnog napada odložen početak suđenja za april ove godine. Optužen je da je Miodraga Prodanovića i Bojana Milosavljevića nagovarao, a zatim sa njima postigao dogovor da u julu 1995. godine ubiju Gorana Marjanovića, zvanog Goksi Bombaš, i još jednu osobu sa nadimkom Duca, a da im on zauzvrat isplati 50.000 tadašnjih nemačkih maraka. Jocić im je, prema optužnici podignutoj 16. oktobra 2007. godine, dao vozilo italijanskih registarskih oznaka i dva automatska oružja marke „hekler i koh”.

Milosavljević i Prodanović su u kafeu u sportskom centru Olimp u Beogradu ubili Gorana Marjanovića i njegovu devojku Mariju Đorđević i teško povredili više osoba koje su se tu zatekle.

Prodanović i Milosavljević pravosnažno su ranije osuđeni na po 15 godina zatvora kao počinioci tih ubistava.

Jocić se brani sa slobode, pošto je sud 2006. godine prihvatio njegovo jemstvo od 300.000 evra.

Kao uticajni „biznismen” pominje se i Dragoljub Kosmajac, koga u javnosti gotovo i da nema. U „Beloj knjizi” o organizovanom kriminalu MUP-a Srbije od pre nekoliko godina navodi se da je Kosmajac jedan od najznačajnijih trgovaca opojnim drogama na području zapadne Evrope. Kosmajac je povezan sa međunarodnim krijumčarima narkotika i u Južnoj Americi, odakle navodno organizuje transport velikih količina kokaina za Evropu, a odavno ima i uhodani kanal za krijumčarenje heroina iz Turske, Bugarske i Makedonije preko Crne Gore i Srbije za zemlje zapadne Evrope.

Dušan Telesković
Danijela Vukosavljević