Kakva dama ta morska krava

Morske sirene nisu samo plod mašte, one zaista postoje. Međutim, umesto lepotica sa ribljim repom, to su nezgrapni morski sisari dugi do tri metra i teški oko 400 kilograma, rođaci slonova. Ove životinje poznate su pod imenom dugong, koje je nastalo od malajske reči "dujong", što znači "dama iz mora". Pošto su biljojedi i hrane se uglavnom morskom travom, zovu ih još i morske krave.
Na debeloj bledoj koži koja prekriva punačko telo dugonga raspoređene su jedva vidljive dlake kojima životinja može da oseti pokrete u svojoj blizini. Kao i kod ostalih životinja iz roda sirena, rebra i ostale duge kosti morske krave imaju neobično veliku gustinu i nemaju gotovo nimalo koštane srži. To omogućava životinji dodatnu masu koja je drži ispod površine mora. Iako mora da ispliva na površinu da bi udahnuo vazduh, dugong je izdržljiv ronilac – pod vodom može da ostane i do šest minuta. Odličan je plivač, zahvaljujući repu nalik na kitov rep i prednjim udovima koji mu tokom plivanja služe kao vesla, a za vreme hranjenja se oslanja na njih, "hodajući" po morskom dnu.

Dugong naseljava vode Indijskog i Tihog okeana, a najviše ovih životinja okuplja se u vodama uz severnu obalu Australije, gde su najpovoljniji uslovi za život. Tamo se pod vodom prostiru nepregledna polja morske trave, a ima i dosta podmorskih izvora pitke vode, bez koje ovi morski sisari ne bi mogli da prežive. Životinje koje naseljavaju hladnije vode južnih mora tokom zimskih meseci sele se ka severu ili se sklanjaju u zalive i morske kanale, gde je voda toplija i nema velikih talasa.

Morske krave nekada su živele u velikim krdima, ali pošto njihov broj zbog zagađenja okoline i malog broja potomaka sve više opada, sada se najčešće mogu pronaći grupice od tri do šest životinja. Pored ljudi koji su ih hiljadama godina lovili zbog mesa i ulja, ove morske sisare ugrožavaju i morske oluje, paraziti i grabljivci: ajkule, kitovi ubice i morski krokodili. Pošto žive u plitkoj vodi, često stradaju i od posekotina koje im zadaju motori čamaca i brodova.

Kao i kod većine krupnih sisara, mladunci dugonga su dugo zavisni od majke. Ženka na svet donosi po jedno mladunče u razmaku od tri do sedam godina. "Beba", duga oko metar i teška tridesetak kilograma, rađa se u plitkoj vodi i, uz majčinu pomoć, odmah isplivava na površinu kako bi udahnula vazduh. Otac ne brine o mladunčetu, ali je zato majka stalno uz njega. Doji ga godinu i po do dve godine, a dok se ne osamostali često ga i nosi na svojim širokim leđima. Odrastanje traje dugo: mladi dugong će dostići veličinu odrasle životinje tek oko petnaeste godine, dok je životni vek morske krave jednak prosečnoj dužini ljudskog života – oko 70 godina.

D. D.