Ptice sa Kolubare na Monmartru

Specijalno za "Politiku" od dopisnika Tanjuga iz Pariza
PARIZ, avgusta – Mitske ptice srpskog skulptora Milana Stanisavljevića zauzimaju centralni prostor na izložbi u muzeju "Sen Pjer", u podnožju Monmartra. Njegove skulpture uvršćene su u kolektivnu izložbu "Duh šume" u kojoj su predstavljeni umetnici koje je za francusku publiku "otkrio" švajcarski fotograf Mario del Kurto.

Oni stvaraju na margini savremene umetnosti, daleko od modernih koncepata i tendencija. To su samouki stvaraoci bliski izvorima naivne umetnosti, usamljenici, ekscentrici i vizionari koji najčešće stvaraju u sirovim materijalima. Fotografišući ih tokom dvadesetak godina, Mario del Kurto je pokušao da pronikne u njihov stvaralački postupak.

Šezdesetak fotografija koje daju okvir izložbe su šuma simbola, sa totemima, fantastičnim životinjama, predmetima "rođenim" u mašti umetnika koje pokreće neposredan emotivni doživljaj, a ne neki određen društveni kontekst. Na izložbi su objedinjeni umetnici iz Finske, Kanade, Francuske, Švajcarske, Sjedinjenih Američkih Država i Srbije, koji rade sa materijalima iz šume ili koriste simboliku šume.

Među njima su oni koji slave njenu vitalnu snagu, poput Stanisavljevića, koji je jedini srpski umetnik na izložbi, i oni koji se okreću mitskom i fantastičnom, poput Francuza Žefana de Vilijea koji je "izmislio" čitavu jednu arhaičnu šumsku civilizaciju.

Stanisavljevićeve "praistorijske" ptice od drveta su, prema rečima Olge Kaldas, jednog od organizatora izložbe, "otkriće". Njegov rad je jedan od najsnažnijih na ovoj izložbi, rekla je ovom izveštaču.

Stanisavljević svoje monumentalne skulpture stvara od stoletnog fosilizovanog debla koje vadi iz rečnog korita Kolubare. Ovaj metaforički čin zabeležio je Del Kurto na jednoj od izloženih fotografija, snimljenoj u Srbiji, gde je fotograf proveo neko vreme sa umetnikom.

Tu je i fotografija porodice, u Jabučju, rodnom selu Stanisavljevića, sa ocem, takođe vajarom, koji koristi isto drvo, boje uglja, ali potpuno drugačiju tehniku, klasičniju, precizniju, dok se Milanov rad sastoji u tome da minimalno obrađuje drvo koje je priroda prethodno oblikovala.

"Ove skulpture svedoče o Milanovoj životnoj snazi kakva se retko viđa", konstatuje organizator izložbe. Stanisavljevićev rad primećen je i u vodećim francuskim medijima, poput nedeljnika "Nuvelobs" koji mu je početkom meseca posvetio značajno mesto u okviru prikaza izložbe.

Ovo je druga kolektivna izložba srpskog vajara u Parizu – prethodna je bila u "Gran paleu" u centru grada, u okviru izložbe srpskih umetnika. Nakon izložbe u muzeju "San Pjer", koja se završava 27. avgusta, njegovi radovi sele se u galerije na severu zemlje.