Na krštenicama „vode” Nikola i Milica

Vršac – Milica, Jovana, Anđela, Marija, Ana, Teodora, Anastasija..., pa Nikola, Marko, Stefan, Ognjen, Luka, Aleksa, Mateja, Jovan, Nemanja..., najčešća su imena na krštenicama novorođenih devojčica i dečaka. Opštinski kompjuter u Gradskoj kući u Vršcu „izbacio“ je i zajednički spisak najčešćih imena koja su dobili najmlađi stanovnici Vršca u poslednje dve godine. Najviše ih je sa imenima Nikola (71), Marko i Stefan (po 52), Ognjen (49), Milica (47), Jovana (46), Luka (46), Anđela (36), Marija (34), Aleksa (33), Mateja (32), Ana (31)... U istom periodu devojčice su najređe upisivane kao Radmila, Emanuela, Ramona, Eleonora, Katarina, Ekaterina, Dajana, Vioriava, Vasilisa, Silvia, Vanesa, Kadira, Mira, Melisa, Ines..., a „jači pol“ kao: Radovan, Njegoš, Omer, Valentino, Andreas, David, Arham, Ninoslav, Šandor, Šerif, Relja, Josif, Elvis, Noah Jun...

Matičar Milutin Stojanov kaže da se u njegovoj dugoj karijeri nije dogodilo da je roditelj nepripremljen došao da prijavi svoje tek rođeno dete, da nije rekao i ime za upis u knjigu rođenih. Međutim, događalo se da je, recimo, jedan otac prijavio ime deteta, a nakon nekoliko sati tražio da se zameni drugim imenom, „jer nije dobro razumeo ženu“.

U Vršcu je za poslednje dve godine rođeno 1.406 dece (2009. godine – 712, a prošle godine 694). Nisu svi iz vršačke opštine, već i iz susednih: belocrkvanske, plandištanske i alibunarske, koje nemaju svoja porodilišta.

– Nema zakonskih ograničenja u davanju imena, osim ako je ime pogrdno, uvredljivo, suprotno običajima..., što do sada nismo zabeležili. Za protekle dve godine, u Vršcu su se porodile dve državljanke Rumunije i dve Kineskinje. Bilo je i jedno venčanje Vrščanke i Kineza, a to su ovdašnji poznati trgovci. Zakonom je predviđeno da se u roku od mesec dana novorođena deca prijave i imena njihova upišu. Ukoliko se taj rok prekorači, onda Centar za socijalni rad donosi rešenje o određivanju imena, što se vrlo retko događa, a i ukoliko se desi, radi se o neznanju roditelja. Inače, tradicionalna imena su sve više u modi – kaže nam matičar Stojanov.

Sedamdesetih godina prošlog veka, kad je ovaj matičar počinjao karijeru, dogodilo se da su, već posle mesec dana, roditelji tražili promenu imena svog deteta. Zahtev su obrazložili na taj način što su rekli da su se sa kumom posvađali, a on je detetu dao svoje ime, koje roditelji nisu hteli niti da čuju, niti da izgovaraju čitavog svog života.

– Deca se mnogo više nego ranijih godina krštavaju u crkvi. Često, mladi roditelji dolaze da se konsultuju o imenu deteta. Jedna moja parohijanka pitala je čak da li bi njen sin mogao ime Denis da ponese. Po crkvenom obredu, postoji i znamenje, a to je ime koje detetu ostaje do krštenja, mada može i trajno da ga zadrži, odnosno da se na krštenju potvrdi. Po pravilu, krštenje bi trebalo obaviti posle četrdesetog dana – kaže za „Politiku“ jerej Željko Stojić i podseća da je nekoliko eparhija Srpske pravoslavne crkve u više navrata objavljivalo brošurice pod nazivom „Krštenje“, sa opisom čina krštenja i priloženim imenima.

Otac Željko naglašava da za krštenje, zapravo, i nema vremenskog ograničenja, a što se kuma tiče, on obavezno mora da bude pravoslavno kršten, jer je kao duhovni roditelj dužan svoje kumče da podučava osnovama pravoslavne vere.

J. Danilović