Dve godine od krize na prelazima na severu Kosova

KOSOVSKA MITROVICA –Danas se navršava dve godine od kada su Srbi sa severa Kosova zaustavili pripadnike specijalne jedinice kosovske policije ROSU koji su pokušali da zauzmu prelaze Jarinje i Brnjak.

To je jedna od najvećih kriza na Kosovu u poslednjih 13 godina, a u sukobu sa Srbima na severu Kosova ubijen je kosovski policajac Enver Zumberi. U sukobima je ranjeno i povređeno više ljudi.

Kriza je počela u noći između 24. i 25. jula kada su specijalne jedinice ROSU krenule ka Jarinju i Brnjaku. Do Brnjaka su prošli, ali su ih na ulazu u Leposavić Srbi zaustavili postavljanjem barikada na putu ka Jarinju.

Usledile su blokade koje su Srbi postavili na svim važnim putnim pravcima na severu Kosova. Od brojnih blokada sada su ostale dve - obe u Kosovskoj Mitrovici.

Razgovore o rešavanju krize počeli su tadašnji šef pregovaračkog tima Beograda u dijalogu sa Prištinom Borislav Stefanović i tadašnji komandant Kfor Erhard Biler.

Postignut je dogovor o povlačenju ROSU, a na Brnjaku i Jarinju tada su raspoređeni pripadnici Kfora. Međutim, već 27. jula Srbi su počeli nove proteste nakon informacija da Kfor helikopterima ka Brnjaku i Jarinju prebacuje carinike i policajce albanske nacionalnosti. Zapaljen je punkt na Jarinju, a Kfor je upotrebio silu da bi odbranio bazu koja se tu nalazila.

Državni vrh Srbije osudio je paljenje administrativnog prelaza i upozorio da jednostrani potezi i nasilje ne idu u korist srpskom narodu na Kosovu i Metohiji.

Nakon paljenja Jarinja, Kfor i Euleks zatvorili su administrativni prelaz za saobraćaj, a Srbi su istovremeno postavili barikade i osposobili više alternativnih puteva za prelaz u centralnu Srbiju.

Predstavnici Vlade Srbije i Kfora, posle 11 dana krize, postigli su privremeni sporazum o režimu na administrativnim prelazima na severu Kosova.

Srbi i vojnici Kfora više puta su se sukobljavali na barikadama - krajem septembra na Jarinju upotrebljeno je i vatreno oružje pa je ranjenih bilo na obe strane. Žestok sukob bio je i u novembru iste godine prilikom uklanjanja barikade u Jagnjenici, kao i pri uklanjanju barikade u Rudaru 2012. godine.