Zaboravljene srpske pesme

Koncertom „Gledaj me, gledaj” u Kolarčevoj zadužbini harmonikaš Ratislav Blagojević i ansambl „Gledanice” obeležili su dvogodišnjicu svog rada. Nastup hora koji čini petnaest ženskih glasova, uz pratnju soliste Blagojevića, aranžera i osnivača ansambla, upotpunili su i njihovi prijatelji iz Narodnog orkestra i Narodnog ansambla RTS-a. Publika je pored tradicionalnih srpskih narodnih pesama, kao i pesama sa prostora Balkana, imala priliku da uživa u muzici starih zaboravljenih numera u višeglasnom izvođenju koje su do sada, prema rečima Blagojevića, vrlo retko pevane, a nekih nema ni u tonskom arhivu Radio Beograda.

Jedna od takvih, sa kojom je započeo nastup jeste goranska pesma „Gledaj me, gledaj bre, gledanice” po kojoj i koncert, ali i ansambl nose ime. Pojašnjavajući pojam i inspiraciju za naziv, on je napomenuo da je gledanica devojka koja ima posebno nadahnuće i koja može da nasluti ljubav između devojke i momka. To je, prema njegovim rečima, vrsta provodadžijke koja ima predosećaj za proricanje ljubavi i koja vizionarski oseća da su dvoje mladih jedno za drugo.

Prepoznatljiva melodija kosovske pesme „Đurđeno mome” kod publike je izazvala spontani ritmički pljesak. Posebna zanimljivost, prema rečima aranžera, jeste da ovu melodiju imaju još dve pesme sa različitim tekstom – „Na Uskrs sam se rodila” i „Deka si bila, Stojanke”.

Kuriozitet na koncertu je izvođenje malo poznate verzije stare hajdučke srpske pesme „’Ajde Jano” koja, prema nekim zapisima, datira iz perioda od pre tri i po veka.

Žika Nikolić, voditelj programa, najavljujući ovu pesmu istakao je da je reč o njenoj najlepšoj verziji, sa potpuno drugom porukom od opšte poznate kafanske, koja je od originala mlađa dvesta godina, u kojoj se sve prodaje – i konji, i kola, i kuća.

– Ova verzija je duhu stare srpske tradicije i na veran način predstavlja odnos srpskog domaćina prema životu i porodici. Domaćina koji stiče, a ne rasipa teškom mukom stečenu imovinu – parafrazirao je Nikolić Blagojevićeve reči.

Za stihove koji se završavaju rečima „’Ajde, Jano, kuću da ne damo, kad prodamo kako da igramo”, on je napomenuo da je reč o pokušaju da se vratimo korenima i pravim vrednostima, kao i da je reč o skromnom doprinosu da se tradicionalna narodna muzika predstavi u pravom svetlu i svom izvornom obliku, ali i da se približi novim naraštajima i tako sačuva od zaborava.

Hor je izveo i numere „Lepo ti je biti čobanica”, „Maramica sva od bele svile”, „Zvijezda tera mjeseca”, „Dunje ranke, kruške karamanke”...

Na koncertu su kao gosti nastupili i duet Vesne Dimić i Biljane Petković izvođenjem pesme „Divlje ruže” i „Svu noć mi bilbil prepeva”, kao i duet Snežane Đerdan i Dragice Nestorović Popović, koje su izvele prepoznatljivu „Vranjanku”, „Godine su prolazile”, „Cojle Manojle”, „Odakle si sele”...