Zašto su Ademi i Norac pucali na Kanađane

Hrvatska vojska je u septembru 1993. godine izvela akciju u Medačkom džepu posle čega je taj prostor očišćen od Srba toliko temeljno da je Žan Kot, komandant trupa Ujedinjenih nacija  izjavio da nije „našao znakova života, ni ljudi ni životinja i da je razaranje potpuno, sistematsko i namerno”.

Napadom koji je počeo 9. septembra rukovodio je  komandant vojnog područja Gospić, general Rahim Ademi. Oko 2500 hrvatskih vojnika  zauzelo je 40 kilometara kvadratnih gde je živelo oko 800 Srba. Posle toga su Divoselo, Počitelj i Čitluk sravnjeni sa zemljom a vojska Republike Srpske Krajine je odgovorila bombardovanjem Siska, Karlovca i Zagreba.

Zbog međunarodnog pritiska hrvatske snage su pristale da se povuku na položaje pre napada. Povlačenje je trebalo da počne  15. septembra, kada su između srpskih i hrvatskih snaga trebalo da se rasporede kanadske i francuske trupe u sastavu UNPROFOR-a.

Međutim, događaji u Medačkom džepu tada dobijaju smer o kojem se u svetu dugo ćutalo. UNPROFOR je poslao odred od 875 vojnika u čijem sastavu su  bili Kanađani iz Drugog bataljona puka Princeze Patricije i jedan mehanizovani odred francuske vojske. Čim su oni stupili na ničiju zemlju, sa hrvatske strane je na njih otvorena vatra. Hrvatima nisu smetale oznake Ujedinjenih nacija pa su čak i pojačali vatru zbog čega su Kanađani morali da odgovore upotrebom oružja. Tokom noći, razmena vatre je intenzivirana, pa su hrvati napade pojačali  paljbom topova kalibra 20 milimetara.

Kada je svanulo, Kanađani su nastavili raspoređivanje na predviđenom terenu ali su ponovo naišli na hrvatsku blokadu. Rahim Ademi je pristao da ukloni blokadu iza koje su Kanađani u daljini videli dim iz objekata u plamenu (srpskih kuća) ali ni to nije ispoštovao pa je tražio dodatno odgađanje.

A, baš u tom odgađanju se krije razlog napada na kanadske plave šlemove. Hrvatska vojska je morala da završi asanaciju terena, odnosno ukloni tragove zločina koji je počinila nad Srbima. Kako je kasnije otkriveno, u akciji hrvatske vojske ubijeno je 88 Srba i to 46 vojnika, 6 policajaca i 36 civila. U Medačkom džepu nije bilo zarobljenih i ranjenih a tela 11 žrtava su pronađena tek 2000. godine  u septičkoj jami u Gospiću.

Tokom istrage zločina za koji su po komandnoj odgovornosti optuženi načelnik generalštaba hrvatske vojske, Janko Bobetko, komandant vojnog područja Gospić, Rahim Ademi i komandant Devete gardijske brigade, general Mirko Norac, otkriveno je da su mirovnjaci na sve strane pronalazili odbačene hirurške rukavice. Pretpostavlja se da su ih koristili pripadnici hrvatske vojske koji su uklanjali tela žrtvi i tragove zločina. Taj dokaz nije priznat na sudu jer rukavice koristili i mirovnjaci prilikom izvlačenja tela ubijenih Srba.

Ali, ostalo je zabeleženo da Kanađani nisu poklekli pod napadima. Tokom odbijanja hrvatskih napada poginulo je i ranjeno  27 pripadnika HV-a.