Terazije, osvrt i sećanja – beogradsko nasleđe

Terazije su mesto gde se prepliću istorija i tradicija, prostor koji se vezuje za vladarske dinastije, značajne pojedince, istorijske događaje i riznica je arhitektonske baštine prestonice. Upravo zbog toga na ovom mestu juče je u sklopu „Dana Beograda” otvorena izložba Zavoda za zaštitu spomenika kulture grada „Terazije, osvrt i sećanja – beogradsko nasleđe”.

Izložba je rezultat rada autorskog tima koji čine Olivera Vučković, dr Marina Pavlović i Ljubica Radovanović.

– Zavod za zaštitu spomenika već tradicionalno svake godine u okviru manifestacije „Dani Beograda” organizuje izložbe o kulturnom nasleđu prestonice. Ovaj put odabrali smo da nam tema bude upravo ovaj terazijski trg. Ovo je urbani prostor koji počinje da se razvija od 19. veka i predstavlja okosnicu razvoja grada. On je mesto okupljanja, mesto sećanja, ali i mesto izgradnje grada. Pokušali smo da kroz izložbene postamente pokažemo kako su Terazije nekada izgledale i kako izgledaju danas. Neke zgrade koje su izgrađene krajem 19. veka postoje i sada. Zbog nespornih arhitektonskih, kulturnih, istorijskih i društvenih vrednosti, Zavod je 2021. godine izradio predlog za utvrđivanje prostorne kulturno-istorijske celine Terazije, koja je iste godine i utvrđena odlukom Vlade Republike Srbije – rekla je Olivera Vučković, direktorka Zavoda za zaštitu spomenika kulture grada, i naglasila da se na izložbi može videti i jedna od najstarijih fotografija ovog prostora nastala krajem 19. veka.

(Foto:grafije predstavljene na postavci deo su zbirke Miloša Jurišića, jednog od najvećih kolekcionara fotografija starog Beograda.

Sa aspekta zaštite kulturnog nasleđa Beograda, ova prostorna kulturno-istorijska celina predstavlja zbirku arhitektonskih dostignuća i dela najistaknutijih srpskih i jugoslovenskih arhitekata, a neki od najprepoznatljivijih simbola grada i najznačajniji graditeljski reperi Terazija su zgrada Starog dvora i zgrada Novog dvora, hotel „Moskva”, Palata „Anker”, Palata „Atina”, Igumanovljeva palata, Palata „Albanija”… Svaka od ovih građevina antologijski je primer srpske arhitekture, zbog čega imaju status kulturnog dobra.

Izložba će trajati dok traju „Dani Beograda”.

Rezervoar iz doba otomanske vladavine

Terazije svoje ime duguje periodu otomanske vladavine, kada je, u 17. veku, na mestu današnjeg hotela „Moskva” stajao najveći rezervoar za vodu s kulom. Takvi rezervoari nazivani su terazijama. Početkom 19. veka Terazije postaju stecište društvenog života, kao glavna kolska stanica na ulazu u grad, na mestu susticanja dva najvažnija druma – Kragujevačkog i Smederevskog.