Muzej u Smederevu čuvar slika Vasilija Reznikova

Smederevo – Muzej u Smederevu bogatiji je za šest dela ruskog slikara Vasilija Reznikova, koja su poklon njegovog sina. Zajedno sa četiri Reznikovljeve slike koje se već nalaze u Umetničkoj zbirci muzeja, dva prikaza Smederevske tvrđave i dva prikaza Smedereva iz dvadesetih i tridesetih godina 20. veka, ova donacija povećala je fond na deset radova. Ta četiri dela koja muzej već poseduje, dospela su u zbirku putem otkupa i poklona i bila su predstavljena na više tematskih izložbi, dok sada poklonjena dela nisu bila javno izlagana.

Među njima se izdvajaju tri izuzetne psihološke studije – „Bosanski derviš”, „Čovek sa brojanicom” i „On zna da nisam veštica”. Dva dela sa seoskim motivima – „Sreća i njene devojke” i „Slika sa sela” – potpuno su suprotna po raspoloženju i koloritu: jedno je neposredno i jasno u svom izrazu, dok drugo ostaje zagonetno i otvoreno za različita tumačenja. Jedina mrtva priroda među poklonjenim delima, nešto većih dimenzija u odnosu na ostala poklonjena dela, pod nazivom „Simfonija boja”, opravdava svoj naziv, mekom sfumato-modelacijom u pastelnim tonovima, navode iz smederevskog muzeja.

Vasilij Reznikov je rođen 1897. u Kalaču, Voronješka oblast u Rusiji. U završnici građanskog rata u Rusiji utočište je potražio i dobio u Kraljevini Jugoslaviji. Iako nije imao formalno likovno obrazovanje, već kao mladić u svojim dvadesetim godinama postao je veoma aktivan učesnik umetničkog života Beograda i Smedereva u međuratnom periodu. Stvarao je u različitim žanrovima – pejzažu, portretu, mrtvoj prirodi i figuralnoj kompoziciji. Kao scenograf sarađivao je sa slikarom Jovanom Bijelićem u Narodnom pozorištu u Beogradu, a kasnije i sa filmskim rediteljem Radivojem Lolom Đukićem. Njegove pesme objavljivane su u književnim časopisima. Prvu značajnu prodajnu izložbu Vasilija Reznikova u Smederevu je organizovala lokalna ruska emigrantska zajednica. Već naredne godine, 1927, njegove slike Smederevske tvrđave bile su izložene u sali novoizgrađenog Opštinskog doma. Tri godine kasnije, povodom pet vekova od izgradnje  tvrđave, na istom mestu priređena je njegova samostalna izložba, na kojoj su ponovo dominirali prikazi srednjovekovnog grada. Posle Drugog svetskog rata Reznikov sa porodicom napušta Jugoslaviju i nastanjuje se u Adelejdu u Australiji. Tamo nastavlja da slika i piše, pre svega vođen potrebom svog unutrašnjeg stvaralačkog sveta, navode iz Muzeja Smederevo.

Prema njihovim podacima, osim značajnih izložbi u Smederevu, u biografiji Vasilija Reznikova izdvaja se izložba u paviljonu „Cvijeta Zuzorić” u Beogradu 1940. godine. Učestvovao je i na grupnim izložbama „Grupe ruskih slikara i umetnika” u Ruskom domu u Beogradu 1934. i 1935. godine. Njegova dela kasnije su predstavljena na izložbi „Dela ruskih umetnika u Beogradu iz privatnih kolekcija” u Ruskom domu 1997. godine, zatim na izložbi „Smederevo – grad i ljudi u umetnosti” u Muzeju u Smederevu 2018. godine, kao i na izložbi „Smederevo i Smederevci u likovnoj umetnosti” 2001. i 2026. godine.

Dela Vasilija Reznikova se čuvaju u zbirkama Železničkog muzeja Srbije u Beogradu, Narodnog muzeja Srbije, Muzeja Vojvodine i Arhiva Vojvodine u Novom Sadu, Narodnog muzeja u Pančevu, Regionalnog zavoda za zaštitu spomenika kulture u Smederevu, Gradske uprave u Smederevu i privatnom vlasništvu. Preminuo je u Adelejdu 1991. godine.        

Reznikovljeve slike su posredstvom srpske ambasade u Kanberi i Ministarstva spoljnih poslova Srbije, diplomatskom poštom dopremljene iz Australije u Beograd. Muzej u Smederevu se zahvaljuje Ani Kozomori, atašeu ambasade u Kanberi za pomoć u uspostavljanju i održavanju komunikacije sa darodavcem, Jeleni Tomović iz Ministarstva spoljnih poslova i gradu Smederevu koji je finansijski podržao troškove transporta.

Inače, zahvaljujući ovom poklonu i podacima o životu i umetničkom stvaralaštvu Vasilija Reznikova koje je ustupio njegov sin, Muzej u Smederevu planira da u narednom periodu priredi retrospektivnu izložbu ovog plodnog i osobenog umetnika. Na izložbi će biti predstavljena dela koja se čuvaju u Muzeju u Smederevu, kao i u drugim muzejima i ustanovama u Srbiji, i privatnim kolekcijama, najavili su.