Umetnici – kolačari

Inspiraciju za ove kolače umetnici-kolačari su našli u stihovima ledi Murasaki Čičibu (Chichibu), dvorske dame na prelazu 10/11. veka, čuvene po obrazovanju, eleganciji i književnom daru. Ledi Čičibu je autor prvog romana u prozi u Japanu – "Gendji Monogatari", Povest o klanu Gendži, klasičnom delu japanske literature sa tematikom iz života dvorskih krugova u Heijanskom periodu (8/9. vek), periodu dominacije budizma i procvata japanske kulture pod uticajem iz Kine.
U junu se služe kolači "hototogisu", oblikovani poput ptice-kukavice (Hototogisu-kukavica), jer je to njeno vreme, a inspiracija je došla opet iz stihova rodonačelnika haiku-poezije Macuo Bašu, u kojima se opisuje lepota božura i ljubavni – neuzvraćeni zov ptice-kukavice, jedno i drugo simbol leta:

Moja ljubav
Izgubljena u mraku
Kao zov kukavice

U julu, kad vladaju velike vrućine i pada kiša, dolazi vreme za kolače "vakaju", spravljene u obliku bambusove stabljike, inspirisane haiku-stihovima slavnog pesnika Kioshi:

Pred letnjim pljuskom
Jutarnja svetlost
Nema gde da se skloni

U septembru se služe kolači "hacigana" ("Hatsigana") inspirisani jednom slikom slavnog Ukijoe slikara Ando Hirošige (Hiroshige, 1797–1858.): Latice ljiljana na kolaču simbolizuju guske u letu, o čemu postoje i haiku-stihovi koji idu sa slikom:

Pun mesec, guske u letu
Može li se opet
Ponoviti ova noć

U oktobru, mesecu žetve pirinča, služe se kolači "honen", zlatnožute boje, kvadratnog oblika koji simbolizuju pirinčano polje i zreli pirinač, ali – što je znak da je već:

Jesen stigla
Cveće opalo
Ptice plaču

Novembar se obeležava kolačima "očiba" ("Ochiba"), spravljenim od paste crveno-braon pasulja u obliku i boji opalog lišća, što najavljuje dolazak zime:

Dokle god pogled dopire
Nigde trešnjevog cveta
Samo opalo lišće
I tršćana koliba u zalivu

Najzad, u decembru se služe "kogaraši" ("Kogorashi") kolači spravljeni od paste slatkog krompira braon boje, poprskani zrncima maka koji simbolizuju zimski period. Iza toga se služe kolači "kantsubaku" u obliku cveta crvene zimske kamelije koja obeležava kraj godine, kraj još jedne godine našeg života:

Izaziva drhtavicu
Sama pomisao
Na vetar koji prodire do kosti

*  *  *

I tako, iz godine u godinu, od najstarijih vremena do danas...

*  *  *

P. S. Prijatno, ali sa kolačima od pirinčanog brašna budite oprezni, preporučuje se uzimati što sitnije zalogaje, posebno starijim i onim sa zubnom protezom, jer se teško gutaju pa može doći do gušenja...