Srpski lekar u postojbini malteških vitezova

Od našeg specijalnog izveštača
La Valeta, decembra - Kada je krajem osamdesetih godina iz životnog špila karata izvukao poznanstvo sa egzotičnom Maltežankom Hermionom, koja je u Srbiju došla u okviru razmene studenata medicine, dvadesetogodišnji Peđa Andrejević nije ni slutio da će taj slučajni susret odrediti njegov životni put. Dve decenije kasnije, Hermiona nosi prezime Andrejević, a Peđa ima državljanstvo Malte - najjužnije evropske zemlje, koja se nalazi na "raskrsnici" Sicilije i Severne Afrike.
Peđa je na Maltu došao početkom devedesetih godina, u vreme poslednje "velike seobe" Srba. Birajući između zelene vojničke uniforme i belog lekarskog mantila, Peđa je odabrao služenje Hipokratu, na Malti je završio specijalizaciju iz hirurgije, a više od jedne decenije zaposlen je u državnoj bolnici Mater dei (Bogorodica). Nostalgiju za rodnim Leskovcem Peđa rešava za 2,5 sata, koliko traje vožnja avionom, a njegovi sinovi trinaestogodišnji Nikola i petogodišnji Aleksa svoje letnje raspuste provode kod babe i dede u kontinentalnom delu Evrope.

"U vreme kada sam ja došao na Maltu, na njoj je živelo svega pedesetak Srba. Danas ih, prema nezvaničnim procenama, ima između 1.500 i 2.000 i uglavnom su zaposleni u zdravstvu i građevinskoj industriji Malte. Na Malti danas živi i radi veliki broj lekara iz Srbije, s obzirom na to da ova mediteranska zemlja ima veoma razvijen zdravstveni turizam i predstavlja renomirani centar estetske i ortopedske hirurgije sredozemne regije Evrope. Poslednjih godina, Malta sve više uvozi informatičare, a sve veći broj studenata iz Srbije pohađa letnje škole engleskog jezika, koje su veoma popularne širom Evrope", priča Peđa Andrejević.

Peđa sa svojom porodicom živi u predgrađu La Valete, gradu "zvona, vike i mirisa", koji je je izgrađen u najlepšem duhu renesanse i koji je osnovao 1565. godine Žan de la Valet, veliki majstor reda Svetog Jovana Krstitelja, nakon što je ostrvo uspešno odbranio od Turaka. Grad "koji su džentlmeni sagradili za džentlmene", kako je je to slikovito opisao Valter Skot, projektovao je Frančesko Lapareli, vodeći arhitekta čuvene italijanske porodice Mediči, koji je projektovao prekrasne paralelne kamene uličice sa trgovima i fontanama, palatama i crkvama koje su opasane visokim zidinama.

Po broju kulturno-istorijskih spomenika po stanovniku, Malta je prva zemlja na svetu, s obzirom na to da na 400.000 građana Malte "dolazi" više od 360 crkava, a posebnu pažnju turista privlači Crkva svete Marije, treća po veličini hrišćanska bogomolja na svetu. Ova crkva je svoju posebnu duhovnu slavu stekla za vreme Drugog svetskog rata, kada je bomba prošla kroz njenu kupolu, odbila se o zidove i - nikada nije eksplodirala. U malteškom gradu Rabat nalaze se i čuvene katakombe u kojima je živeo sveti Pavle, nakon što se na Maltu iskrcao posle velikog brodoloma, a u La Valeti se nalaze fascinantne palate u kojima su nekada živeli vitezovi svetog Jovana Krstitelja. Malta je jedna od najreligioznijih država Starog kontinenta i jedina zemlja Evrope u kojoj su razvod i abortus zakonom zabranjeni.

Arhitektonskim pejzažom Malte suvereno dominira boja pustinjskog peska, zbog čega Malta izgleda kao da je neki moler daltonista ofarbao u oker boju, a sve što vidite izgrađeno je od iste vrste kamena - posebne vrste krečnjaka boje Sahare.

Peđa Andrejević kaže je zadovoljan svim aspektima života u ovoj lepoj mediteranskoj zemlji, sa gusto ispisanim stranicama nacionalne istorije, koja po veličini bruto nacionalnog proizvoda spada u deset najbogatijih zemalja Evrope. Školstvo i zdravstvo su potpuno besplatni, kriminal je praktično iskorenjen, a lepoti svakodnevnog života svakako doprinosi i topla mediteranska klima i predeo crtan suncem, morem i palmama. Zbog svih ovih "referenci" Malta je jedna od najgušće naseljenih zemalja Evrope. Za one koji vole da razmišljaju u ciframa - Malta ima 1.200 stanovnika po kilometru kvadratnom, BDP od 6,2 milijardi dolara i stopu nezaposlenosti ispod sedam odsto.

Peđa kaže da su Maltežani izuzetno topao i srdačan narod i da su po svom južnjačkom temperamentu veoma slični Srbima, ali pogled u istoriju Malte govori da stanovnici tek poslednjih pedesetak godina imaju razloga da budu nasmejani i opušteni, jer su, u proseku, na svakih sto godina trpeli novog osvajača. Ovo lepo ostrvo otkrili su Feničani, posle je bilo pod vlašću Kartagine, a od početka trećeg veka Malta se nalazila u sastavu Rimskog carstva.

Vandali su je zauzeli sredinom petog veka, a potom su je osvajali Istočni Goti, Vizantinci, Arapi, Normani... Kada su vitezovi reda svetog Jovana, osnovanog 1113. godine u Jerusalimu, dobili odobrenje od španskog kralja Karla Petog da uspostave vojnu bazu na Malti, dobar strateški položaj ovog ostrva postao je dovoljan razlog da jovanovci nasele Maltu. Nakon njihove izuzetno hrabre odbrane ostrva od napada velike otomanske flote, papa Pije Peti i španski kralj Filip Drugi iskovali su ordenje pod nazivom Malteški vitezovi - koje je postalo najveće priznanje za herojstvo koje se dodeljuje za odbranu hrišćanstva.