Ingmar Bergman, filmski režiser

Ingmar Bergman,veliki švedski filmski i pozorišni režiser, kao i jedan od najvećih svetskih filmskih režisera, preminuo je ove godine u dubokoj starosti (14. juli 1918.–30. juli 2007). Švedska pošta obeležila je to blokom sa markom od 11 kruna, a pored toga i markom sa likom Bergmana, po fotografiji sa nominalom za interni saobraćaj, štampanom u „šlajfni”.

Na marki, u okviru bloka, vidi se scena božićne večere i Erland Jozepson u ulozi starinara i bankara Isaka Jakobija iz filma „Fani i Aleksander”.

Ingmar Bergman, sin luteranskog sveštenika, rođen je u Upsali. Njegov interes za film počeo je vrlo rano (igra s olovnim vojnicima i upotreba „laterne magike” radi dobijanja pokreta). Godine 1937. počeo je studije umetnosti i literature na Univerzitetu u Štokholmu. Pisao je komade i postao pomoćnik direktora pozorišta. Tu je zapažen i ponuđeno mu je da radi na izradi scenarija.

(/slika2)On je režirao 62 filma, za mnoge od njih je sam napisao scenario i bio je režiser 170 komada. U svojim filmovima tretira etičke probleme savremenog čoveka sa prefinjenim lirizmom i realizmom koji prelazi u halucinantne pojave. Bergman je bio aktivan preko šezdeset godina, ali mu je karijera 1976. prekinuta – prešao je u Nemačku – zbog nekih teškoća u vezi sa plaćanjem poreza. Njegovi najmiliji glumci bili su Maks fon Sidov i Liv Ulman. Većina njegovih filmova prikazivana je i kod nas i nailazila je na izvanredan prijem. Setimo se samo filma „Sedmi pečat” iz 1956. godine sa Maksom fon Sidovim i Bibi Anderson, gde se vitez vraća iz ratova za Hristov grob i sreće i razgovara sa „smrću”, pa „Krici i šaputanja”, iz 1972, sa istim glumcima, (uzgred, scena iz ovog filma predstavljena je na jednoj marki iz bloka “Švedski film” 1981. godine, od 2,40 krune).pa “Divlje jagode” sa Ingrid Tulin, itd..

Naravno da su filmovi velikog majstora dobijali istaknuta priznanja: u Kanu 1955. – „Osmeh letnje noći”, za „Sedmi pečat” 1957. dobio je specijalnu nagradu, 1998. dobio je nagradu za životno delo; a među 100 najboljih filmova svih vremena, po oceni kritičara uvršćeni su: „Ličnost”, „Fani i Aleksander”i „Sedmi pečat”.

V. P.