Za Evropski parlament glasaće i vojvođanski Mađari

Subotica – Žolt Šemjen, zamenik premijera Mađarske Viktora Orbana, predao je parlamentu svoje zemlje predlog promene zakona kojim bi se omogućilo da svi koji poseduju mađarske lične karte, iako u njima nije upisana adresa stanovanja, mogu da učestvuju na izborima za Evropski parlament maja naredne godine.

Kako prenose mađarski mediji, predlog izmene zakona predviđa da na izborima za Evropski parlament pravo glasa imaju mađarski državljani, i među njima i oni koji žive u Mađarskoj a ne poseduju ličnu kartu sa adresom stanovanja, kao i oni koji imaju imaju adresu stanovanja izvan zemalja članica Evropske unije. Šemjen je lider Hrišćansko-demokratske narodne partije koja s većinskim Fidesom ima dvotrećinsku većinu u parlamentu Mađarske, koja je i potrebna za izglasavanje zakonske promene.

Od donošenja zakona o pojednostavljenom dobijanju mađarskog državljanstva koji je na snazi od 2011. godine, broj državljana Mađarske povećan je za milion i 40.000. Veliki broj pripadnika mađarske manjine, ali i nemađara koji znaju jezik, a preci su im neko vreme živeli pod upravom mađarske države, što su praktično sve bivše teritorije Austrougarske, ili teritorije koje su okupirane tokom Drugog svetskog rata, iskoristio je ovu mogućnost.

Oni su osim uverenja o državljanstvu, o upisu u knjigu državljana, dobijali i lične karte na kojima nije bila fotografija niti adresa stanovanja u Mađarskoj.

Pre četiri godine, neposredno pred aprilske izbore, novim državljanima Mađarske s ličnim kartama bez mađarske adrese omogućeno je da glasaju na izborima u Mađarskoj, a 8. aprila ove godine na izborima za parlament objavljeno je da je iz inostranstva putem pisama glasalo 378.000 građana, odnosno nešto manje od trećina novih državljana.

Pravo glasa proizlazi iz državljanstva, ali je motivisano i politikom Viktora Orbana o potrebi jačanja duha jedinstva nacije i želji da i prekogranični Mađari budu uključeni u politički život Mađarske. Nema sumnje da politika njegovog Fidesa ima najviše koristi od toga, jer se glasovi državljana Mađarske van matice slivaju upravo najviše ka ovoj partiji.

S druge strane, mađarska vlada daje i veliku finansijsku podršku svojim manjinama u inostranstvu i u tome za sada prednjači mađarska manjina u Vojvodini u koju je samo posredstvom Fondacije „Prosperitati” u periodu od četiri godine uloženo 200 miliona evra, koji su, kako je nedavno objavljeno, kroz konkurse raspoređeni na 10.000 preduzetnika i porodica.

Izmene zakona koje se predlažu parlamentu neće uticati na Mađare koji žive, recimo, u Rumuniji ili Slovačkoj koje su već svakako članice unije, ali će prvi put pružiti mogućnost mađarskim državljanima u Srbiji da glasaju na evropskim izborima.

Dvojno državljanstvo s Mađarskom mnoge je iz Srbije odvelo i fizički u Evropsku uniju, jer s mađarskim ispravama posao su bez prepreka mogli da dobiju u nekoj od zemalja članica, a sada im pruža mogućnost i da utiču na kreiranje te evropske politike kroz izbor evroposlanika. Nedavno je Janoš Babič, generalni konzul Mađarske u Subotici, naveo da je 180.000 vojvođanskih Mađara uzelo i državljanstvo Mađarske, a od tog broja 150.000 položilo je zakletvu upravo u konzulatu u Subotici.

Inače, u parlamentu Evropske unije već sedi jedan Vojvođanin, Andor Deli, rodom iz Bečeja, a koalicija Fides-KDNP mu je ustupila mesto u svojoj poslaničkoj grupi. Od 751 poslanika u evropskom parlamentu, Mađarska ima 21 mesto, od čega 12 čine poslanici Fidesa i KDNP-a i deo su grupacije narodnih partija u Evropskom parlamentu.