Kraj Velikog rata

Izložba pod nazivom „Kraj Velikog rata 1917–1918” predstavljena je u Istorijskom muzeju Srbije i trajaće narednih godinu dana. Postavka je deo programa obeležavanja stogodišnjice Prvog svetskog rata. Autori su dr Dušica Bojić, Nebojša Damnjanović, Tijana Jovanović Češka i dr Andrej Vujnović.

Postavku je otvorila Maja Gojković, predsednica Narodne skupštine, koja je kazala da ovom sadržajnom izložbom odajemo počast našim hrabrim precima koji su svojom mukom, stradanjem i pobedom ispisali najslavnije stranice srpske istorije, koja nas danas čini najponosnijim građanima Evrope i sveta jer smo, ne pitajući za cenu, iz najvećeg sukoba u dotadašnjoj istoriji čovečanstva, borbom epskih razmera, uspeli da za svoju otadžbinu izborimo slobodu.

Predsednica skupštine osvrnula se na činjenicu da je Srbija izgubila skoro trećinu ukupnog stanovništva i podnela nesrazmerno ogromnu žrtvu za svoju, ali i slobodu Evrope i celog sveta.

O značaju postavke govorila je i dr Dušica Bojić, direktor Istorijskog muzeja Srbije, i jedan od autora izložbe.

Primena savremenih tehnologija posetiocima omogućava da ostvare interakciju sa eksponatima i otkriju multimedijalne sadržaje koji predstavljaju digitalnu nadogradnju postavke. Pojedini segmenti izložbe mogu se posmatrati iz rekonstruisanog rova, a kroz druge ih vodi slavni forenzičar Rodolf Arčibald Rajs oživljen modernim tehnologijama, koji na osnovu isečaka iz svojih čuvenih izveštaja tumači određene događaje.

U delu posvećenom bitkama na Dobrom polju, Sokolu i Veterniku, gde je Solunski front probijen, posetioci stiču utisak da su i sami deo sukoba.

Pored dokumentarnih filmova, ličnih predmeta, oružja, odlikovanja i fotografija koje se prvi put prikazuju, izložbenu građu obogaćuju i umetničke slike i plakati koji su ovekovečili ovaj slavni period srpske prošlosti.

U posebnoj galeriji muzeja prezentovane su dve tematske ekstenzije izložbe „Đorđe Čarapić Fusek, sekretar Kancelarije kraljevskih ordena – Život i delo” i „Znamenja Prvog svetskog rata iz zbirke Istorijskog muzeja Srbije”.

U prvom delu su prikazani život i delo, široj javnosti nedovoljno poznatog, prvog sekretara Kancelarije kraljevskih ordena, formirane 1917. godine na Krfu za potrebe nagrađivanja zaslužnih učesnika rata, koji su dali živote za oslobođenje otadžbine.

Stvaralaštvo Đorđa Čarapića je obeležilo dizajniranje državnih simbola – zastava, grbova, ordenja, povelja, diploma i ukaza Kraljevine SHS, a potom i Kraljevine Jugoslavije, ali je njegova umetnička svestranost dolazila do izražaja i u drugim projektima primenjene umetnosti.

U drugom delu je izloženo gotovo celokupno znamenje iz zbirke muzeja, koje se odnosi na Veliki rat. Posetioci mogu da vide znamenja predratne Kraljevine Srbije, Kraljevine SHS, kao i savezničkih i neprijateljskih zemalja.

Koncept izložbe osmislili su Marko Savić i Stanislav Staša Tomić, a interaktivne instalacije uradio je Marko Todorović. Dizajneri postavke su Saša Ivanović i Izabela Martinov Tomović.

Postavka je organizovana pod pokroviteljstvom Ministarstva kulture, uz podršku banke Inteza.

Vođenje kroz postavku počinje od 15. decembra, svake subote u 13 sati, i sredom u 17 časova.