Skulptura kao fetiš

Najnovijom izložbom pod nazivom „Remiks” u Galeriji „Zvono” umetnik Nikola Pešić obeležava 25 godina rada. Prvu izložbu priredio je upravo na poziv ove galerije 1997. godine, kao student četvrte godine Fakulteta likovnih umetnosti u Beogradu.

– Studirao sam slikarstvo, ali sam počeo da pravim skulpture, objekte i instalacije na tragu „nove beogradske skulpture” (koju obeležavaju umetnici poput Zdravka Joksimovića, Srđana Apostolovića i dr.) i stranih umetnika poput Rejčel Vajtrid, Aniša Kapura, Tonija Krega, Džefa Kunsa… Mrđan Bajić je tada primetio moj rad i predložio mi da konkurišem na postdiplomske studije kod njega u klasi, na koje sam primljen, istovremeno sa stipendijom za postdiplomske studije vajarstva u Nemačkoj. Slikarstvo, kojem sam se vratio 2013. godine, zadržalo je senzibilitet i poetiku mojih skulptura. Iako je skulptura produkcijski veoma zahtevna, ipak uspevam i dalje svoje ideje da realizujem u tom mediju. Veliku podršku u radu daju mi Galerija „Zvono” i kolekcionari Radivoje Dražović, Minja i Ljubomir Erić i drugi – kaže Nikola Pešić.

Za svoje skulpture najčešće koristi nerđajući čelik, one su glatkih površina, zaobljene. Na pitanje kako bi definisao svoj odnos prema skulpturi, Nikola Pešić odgovara da o ovim radovima voli da razmišlja kao o fetišima, magijskim ili ritualnim predmetima, pokretačima ili pomagačima određenih psihičkih ili duhovnih procesa.

Ističe da „zavodljivost” reflektujućih ili transparentnih materijala od kojih su izrađene, kao i njihova minimalistička svedenost na osnovne geometrijske oblike, pomažu u usmeravanju energije.

Na izložbi u „Zvonu” pažnju privlači autoportret, skulptura „bez lica”.

– Skulptura se zove „Persona” i nije zamišljena (samo) kao moj autoportret već kao istovremeni portret svih ljudi. Izrađena je od visokopoliranog nerđajućeg čelika, koji na fizičkom planu omogućava ogledanje posmatrača, odnosno njegove maske (persone), dok na mentalnom planu simboliše refleksiju, poništavanje ega i suočavanje sa sobom, odnosno sopstvom, u smislu kako ga definiše nedualistička indijska filozofija – kaže umetnik.

Taj duhovni odnos prema umetničkom delu postiže jednostavnošću forme.

– Živimo u vremenu neprestanih nadražaja i beskonačne proliferacije slika koji otupljuju i ova čula za koja pouzdano znamo da postoje, da ne govorimo o čulima koja su uspavana, ali koja po mom dubokom uverenju posedujemo. Ovo je vreme u kojem duhovnu umetnost ne čine komplikovane religijske kompozicije, već osnovni geometrijski simboli nabijeni energijom koji mogu da podstaknu misaone procese s one strane vidljivog sveta. Iako sam se u početku bavio jasnom elaboracijom „značenja” svojih radova, u novije vreme se sve više oslanjam na intuiciju – kaže Pešić.

Zanimljivo je da je ovaj umetnik završio Srednju medicinsku školu, pa su s tim u vezi upadljivi i nazivi nekih njegovih radova kao što su „Eritrocit”, „Hromozom”, „Infuzija”...

– Drago mi je da sam bar preko tog kratkog i površnog susreta sa prirodnim naukama upoznao delikatnu i zadivljujuću strukturu i procese koji omogućavaju život. Moj smer je bio laboratorijski tehničar, koji je najvećim delom usmeren na mikroskopske poglede ka „unutra”. Elementi tog mikrokosmosa kasnije su mi poslužili kao zanimljiv inventar za stvaranje lične simbolografije – kaže umetnik i dodaje:

– Na primer, eritrocit, koji je jedna od najvažnijih ćelija u krvi, u mom simboličkom repertoaru dovodi se u vezu sa krvarenjem, odnosno žrtvom, ali i oreolom svetih ljudi, budući da je moj „eritrocit” od pozlaćenog poliranog metala. To je „eritrocit”, to jest „žrtva” u kojoj se posmatrač ogleda fizički, ali i mentalno, duhovno.