Prvi noćni let u istoriji bio je iz Pančeva

Pančevo - Prvi noćni let jednog putničkog aviona obavljen je u noći između 9. i 10. septembra 1923. godine i to iz Pančeva. Sa periferije grada i improvizovane piste na Jabučkom putu, pilot Klod Borgar, poznati as Prvog svetskog rata Francuske, podigao je letelicu, započinjući istorijski let na relaciji Pančevo–Bukurešt, kao deo rute Pariz–Strazbur–Beč–Budimpešta–Pančevo–Bukurešt–Carigrad. Modifikovani „kodron C-61 F-AFCP” sleteo je sa putnicima na rumunski aerodrom u 23 sata i 20 minuta, a „dobro uravnatih 25 hektara livade, koja se ima koristiti za ispašu stoke, osim za ono kratko vreme dok se aeroplan spušta i diže”, na kilometar od grada na Tamišu, ušlo je u istoriju avijacije kao mesto prvog međunarodnog noćnog leta putničkog saobraćaja na svetu.

Na vek od istorijskog leta, u pančevačkom Narodnom muzeju postavljena je izložba maketa, fotografija i dokumenata, koji beleže ovaj izuzetan događaj. Događaj je priredio Maketarski klub „Dr Vladimir Aleksić” iz Pančeva u saradnji sa drugim institucijama, Zavodom za zaštitu spomenika kulture, Istorijskim arhivom, Turističkom organizacijom, Klubom ljubitelja železnice „Pančevo”, Udruženjem brodomodelara „Panon”. a čitav projekat finansijski je podržao Grad Pančevo.

Postavka u pančevačkom muzeju jedinstvena prilika za posetioci vide kako je u trenutku istorijskog leta izgledao uzletište i čitav prostor aerodroma sa kojeg je prvi put u noćno nebo poleteo putnički avion. Maketa, nastala po jedinom sačuvanom planu lokacije, delo je Aleksandra Stojanovića, predsednika Maketarskog kluba „Dr Vladimir Aleksić” iz Pančeva, ali su tu i umanjeni prikazi aviona koji su leteli pre jednog veka, brodova, kao i maketa čuvenog voza „Simplon Orijent ekspres” sa kojim su se avioni takmičili pre jednog veka u želji da ostvare vremensku prednost.

Zahvaljujući odluci da Pančevo bude lokacija sa koje će biti ostvareni međunarodni noćni letovi, grad na Tamišu je dobio i svoj aerodrom, a Beograđani parobrodima prelazili Dunav, kakao bi se ukrcali u avion. Liniju Pančevo– Bukurešt, kompanija „Franko– Rumen” koja je 1925. godine promenila naziv u SIDNA, a 1933. ušla u sastav „Er Fransa”, uspešno je održavala nepune četiri godine, sve do maja 1927. godine kada je aerodromska stanica premeštena na Bežaniju kod Beograda.

Obeležavanje istorijskog datuma uveličalo je i Međunarodno maketarsko takmičenje „10. Aleksić kup”, u okviru kojeg je promovisana publikacija o prvom civilnom noćnom letu u svetu sa pančevačkog aerodroma,  u izdanju Zavoda za zaštitu spomenika kulture.