Plaćenici

U Srbiji i na Zapadu ništa novo. S obzirom na konjunkturu rasprava o ulozi i o moralu plaćenih političkih aktivista i takozvanih entuzijasta iz nevladinih organizacija, nameće se pozajmica i dopuna naslova Remarkovog romana. Plaćeni politički agitatori su tema, a na zapadnoj strani razlikuje se između dobrih i zlih plaćenika.

U Austriji i u Švajcarskoj, u Nemačkoj i u Francuskoj, s uzdignutim prstom ukazuje se na predsedničke izbore u Austriji, na kojima je kandidat demokratske Austrije Aleksander Van der Belen odneo „tesnu” pobedu nad rivalom desnice, Norbertom Hoferom, što se tumači kao „sudbonosno okretanje” Beča totalitarizmu.

Analitičari nagađaju o širenju „austrijske desničarske epidemije po Evropi”, a u medijima i javnosti upire se prstom ka Moskvi: austrijski desničari, od slobodara do identitaraca (koji, istini na volju, nisu izum alpskog politikantstva, formirali su se po ugledu na francuski original) opisuju se kao „ruski plaćenici koji pokušavaju da destabilizuju političke sisteme u zemljama EU”. Prozivaju se i uticajni političari i ekonomski magnati koji su, navodno, podlegli šarmu ruskih milijardi...

Vodeći evropski mediji ukazuju na ulogu Centra za kontinentalnu saradnju u Moskvi, pod vođstvom Nemca ruskog porekla Jurija Kofnera, i na njegovu srednjoevropsku filijalu, na Suvorov institut u Beču...

U Srbiji, mediji oko mandatara Aleksandra Vučića spekulišu da su zapadni crtači interesnih zona u sprezi sa domaćim aktivistima čiji je cilj politička destabilizacija i rušenje koalicije koja bi trebalo da oformi novu vladu. Pominju se razlozi čija definicija prkosi zdravom razumu – od protesta protiv izgradnje „Beograda na vodi”, do navodne izborne krađe... Pohvalnije bi bilo definisati pritiske Zapada na Beograd kao naum da sa pomakom pregovora o članstvu Srbije u EU nametne obaveza priznavanja nezavisnog Kosova.

Zanimljivo je, međutim, kako se na Zapadu definišu plaćenici koji zastupaju strane interese. U jeku kritike ruske podrške evropskoj desnici, nemački istoričari saopštili su javnosti rezultate istrage vazalnog odnosa legendarnog nemačkog kancelara Vilija Branta prema SAD. Amerika je 1950. godine pedesetostruko preplatila dva dodatka socijaldemokratskom dnevniku „Berliner štatblat”, čiji je glavni urednik bio Vili Brant. Suma uplaćena na Brantov račun iznosila je 200.000 maraka (oko pola miliona evra danas). Bio je to početak saradnje pri kojoj su SAD očekivale da Brant izvede Nemačku na put razvoja, po zapadnim merilima, i integriše je u odbrambene sisteme Zapada.

Da li je, dakle, i legendarni nemački kancelar bio plaćeni agitator? Istoričari su procenili da nije, jer je dobijao novčanu pomoć da bi ostvario sopstvene političke ciljeve...