Praznik filma i filmske mladosti

Karlove Vari – Novim originalnim igrokazom koji uključuje i baletske i akrobatske bravure članova praškog nacionalnog teatra, uz kratke igrane filmove čiji su junaci svi dosadašnji dobitnici „Kristalnog globusa” za životna dela i doprinose svetskoj kinematografiji, naravno i uz nezaobilazni vatromet, večeras svečano počinje međunarodni 51. Karlove Vari festival, jedan od onih koji pripadaju veoma maloj porodici svetskih festivala A kategorije.

U različitim programskim celinama, među kojima su i tri zvanična takmičarska programa, do 9. jula biće viđeno oko 300 filmskih naslova od kojih većina baš u Karlovim Varima ima svoju svetsku ili evropsku premijeru.

Ličnosti u žiži ovogodišnjeg festivalskog izdanja su američki glumac Vilem Dafo i američki scenarista i reditelj Čarli Kaufman. Njima će tokom festivala biti uručeni „Kristalni globusi” za izuzetan doprinos svetkom filmu i predsednički „globus” koji tradicionalno uručuje slavni češki glumac i profesor Jirži Bartoška, dugogodišnji predsednik karlovovarske filmske manifestacije koja se od svih drugih znatno razlikuje baš zbog toga što je to uvek više praznik filma i filmske mladosti, praznik mnogoljudne publike, a manje poligon za komercijalna i mondenska poziranja.

Među ovogodišnjim filmovima u glavnom takmičarskom programu svakako valja obratiti pažnju na novi film italijanskog pisca, scenariste i reditelja Sicilijanca Roberta Anda, miljenika publike i kritike (ali ne samo filmske, jer Ando je i autor nekoliko nagrađivanih romana i pozorišnih predstava), koji je 2013. u Karlovim Varima pobrao hvalospeve za film „Živela sloboda” sa Tonijem Servilom u glavnoj ulozi.

Sada se Ando vraća sa filmom „Ispovesti” u kojem ćemo ponovo gledati maestralnog Servila.

Ovog puta u ulozi harizmatičnog fratra Roberta Salusa, koji se kao gost sastanka ministara finansija zemalja G8 obreo u hotelskom kompleksu na Baltiku. Ando oko njegovog lika pravi pravu misteriju, ujedno tvoreći stilski ispoliranu, filozofski potentnu i napetu dramu.

Jer, ko je i zašto uopšte pozvao uzdržanog i skromnog italijanskog fratra na ovaj važni ekonomski skup i ko je ubio jednog od ministara finansija koji planiraju radikalne promene u svetskom ekonomskom poretku? Još jedan Andov politički provokantan i angažovan film.

Boje jugoistočne Evrope ili Zapadnog Balkana, kako vam drago, u glavnom takmičarskom programu braniće slovenačko-makedonsko-bosanskohercegovački film „Noćni život”, deveto dugometražno igrano delo slovenačkog reditelja Damjana Kozolea („Porno film”, „Rezervni delovi”...), zahvaljujući kojem se posle dugo godina odsustva u Karlove Vari vraća i producent Danijel Hočevar.

Novi Kozoleov film spada u kategoriju takozvanih malih, kamernih drama u kojima se unutrašnja previranja junaka sa lakoćom izdižu na širi društveni plan.

U slučaju „Noćnog života” reč je o kritičkom autorovom istraživanju i javnog mnjenja i uticaja medija na ljudske živote.

Kozole kroz svoju filmsku priču napisanu u saradnji sa poznatim hrvatskim scenaristom (ali i rediteljem) Ognjenom Sviličićem, kazuje o životu bogatog i uglednog bračnog para kojima se život u trenutku radikalno menja kada se profesoru i istaknutom pravniku dogodi tragedija pod čudnim okolnostima.

Dok se on u bolnici bori za život njegova supruga Lea pokušava da shvati šta se dogodilo i da spasi šta se spasti može pretvarajući svoju razarajuću unutrašnju dramu u pravo herojstvo. U ulozi ovakve junakinje je slovenačka glumica Pia Zemljič koja gledalištu nudi iznijansiran i veoma moćan glumački performans.

Veliki povratnik u glavnom takmičarskom programu 51. Karlove Vari festivala je i višestruko nagrađivani slovačko-češki scenarista i reditelj Jan Hrebejk, kojeg inače smatraju jednim od najplodnijih i najsvrstanijih čeških autora.

U novom filmu „Učitelj” Hrebejk je fokusiran na period ranih osamdesetih godina (prošlog veka) u još uvek ujedinjenoj Čehoslovačkoj i na motiv patološke manipulacije, čime se bavi kroz „školsku priču”.

U osnovnoj školi direktor saziva poseban roditeljski sastanak na kojem ljubazno ali nemilosrdno optužuje jednu nastavnicu za manipulaciju, pa čak i „ljubavnu eksploataciju” svojih učenika, a Hrebejk u fokus stavlja roditeljske reakcije, na roditelje koji lebde između ćutanja na beskrupuloznost nastavnika i potencijalne pobune, ali i upornog poštovanja nepisanih pravila.

Hrebejk opet majstorski nudi prilično hrabar doprinos aktuelnoj debati o postojanju još uvek čvrstih korena mehanizama iz prošlosti u sprezi sa korozivnim silama vlasti i korupcije...

U drugom po važnosti takmičarskom programu – „Istočno od Zapada” u kojem se od osnivanja takmiče filmovi sa teritorija nekadašnjeg geopolitičkog istoka Evrope, među takmičarima je i kosovsko-makedonski film „Dome, slatki dome” Fatona Bajraktarija (Kišna Reka, 1974) koji je diplomirao filmsku i televizijsku režiju na Fakultetu dramskih umetnosti Univerziteta u Tetovu.

U priči o Agronu kojeg su prijatelji videli da umire tokom sukoba na Kosovu, a on se jednog dana vratio živ i zdrav kući, Bajraktari se na humoran način bavi peripetijama onih koji su prisiljeni da i dalje ostanu mrtvi, gradeći od junakovog doma pozadinu za portret problematičnog posleratnog kosovskog društva...

Treći karlovovarski takmičarski program je program dugometražnih i srednjemetražnih dokumentarnih filmova, a jedan od mogućih favorita u njemu je i slovenačko-hrvatsko-nemačko-češko-katarski dokumentarac „Hjuston, imamo problema” slovenačkog autora Žige Virca.

Ovaj film je na redovnom bioskopskom repertoaru gledala nedavno i srpska publika, zaintrigirana jednom velikom i važnom „teorijom zavere”. Onom o tome da je krajem šezdesetih godina CIA otkrila da je Tito u tajnosti započeo jugoslovenski svemirski program koji je ogromnu sumu novca ustupio Beloj kući...

U „Horizontima”, za gledaoce uvek atraktivnom netakmičarskom programu rezervisanom za nagrađivane filmove na drugim značajnim svetskim festivalima, svečano će biti prikazan i srpski koprodukcijski film „Dobra žena” naše slavne glumice, sada i scenaristkinje i rediteljke Mirjane Karanović.

Ovaj film je prvi dobitnik „Politikine” nagrade „Milutin Čolić” za najbolji film na Festu 2016.

Karanovićeva i kao zvezda „Rekvijema za gospođu J”

U industrijskom i narastajućem delu karlovovarskog festivala, u programu „Projekti u nastanku” za producentsku nagradu namenjenu postprodukciji koproducentskih filmova u čuvenom Barandovo studiju u Pragu, takmiči se i srpski film „Rekvijem za gospođu J” Bojana Vuletića.

Ovaj film u završnoj fazi pred žirijem će braniti, osim scenariste i reditelja Vuletića, još i producenti Nenad Dukić i Miroslav Miša Mogorović, kao i partneri iz Bugarske (Pavlina Želeva) i Makedonije (Toni Salkovski). Naslovnu ulogu u filmu igra Mirjana Karanović...