Tajna prostora i međuprostora

U kritičarskoj recepciji savremene umetničke prakse, autorske izložbe predstavljaju značajan segment rada. Po prirodi stvari, one često u prvi plan ističu određeni kritičarski diskurs. U tom smislu, Ljiljana Slijepčević je ličnost velikog profesionalnog iskustva, poznati muzejski stručnjak i autoritet koji je pratio, kolekcionirao i izučavao savremenu umetnost, posebno medij grafike.

Naime, njena stručna arbitraža i istoričarsko-kritičarski doprinos potvrđeni su u antologijskim izložbama beogradskog Muzeja savremene umetnosti osamdesetih i devedesetih godina 20. veka. Danas, kao freelancer, agilnošću i talentom, Ljiljana Slijepčević u hodu prati promene koje se događaju na recentnoj sceni, nastavljajući da neguje i izoštrava vlastitu kritičarsku praksu u znaku povezivanja istorijski situiranih pojava sa novim akterima i događajima u vizuelnoj umetnosti.

Ovoga puta, njen rad vezuje se za umetničku koloniju. Naime, umetničke kolonije je, kao tipične obrasce institucije okupljanja umetnika u prošlom veku, danas neophodno revitalizovati u utemeljenije i kreativnije stvaralačke punktove. Selektor Umetničke kolonije „Sopoćanska viđenja 2007”, Ljiljana Slijepčević je svojom zahtevnom koncepcijom i izborom autora nastojala da afirmiše obavezniji interaktivan vid druženja i rada. Polazeći od premise da je šire određenje duhovno u umetnosti konstantno prisutno u teoriji i praksi, ova kritičarka je odabrala, i naslovom istakla specifičan tematski koncept koji je primeren lokalitetu manastira Sopoćani, njegovoj istoriji, tradiciji i kulturi spomenika, delu svetske baštine.

Pažljivim izborom afirmisanih autora (zrelih godina), u čijoj umetničkoj praksi fenomen duhovno u umetnosti je imao i može imati različite idejne i vizuelne konotacije, Slijepčević nije želela suviše da rizikuje u konceptu koji ova vrlo osetljiva filozofska oblast predstavlja. Prirodno, očekivala je „da savremenim jezikom, poetikom i porukom predstavljaju specifične i ubedljive refleksije u vezi sa sadržajem kolonije… i uslovima pojačane kontemplacije”.

Kosta Bogdanović, Rajko Popivoda, Edin Numankadić, Čedomir Vasić, Nevenka Stojsavljević, Vladimir Perić, Rada Selaković i Branka Kuzmanović su u svojim delikatnim radovima potvrdili različite poetske diskurse već prepoznatljive u njihovom stvaralaštvu, radovima koji su, na određeni način, korespondirali sa različitim vizuelizacijama (i postvarivanjem) duhovnog, važne filozofske kategorije. Potreba da se konvencije i obrasci u ponašanju prevedu u formu kreativne komunikacije u kojoj će refleks mesta, razgovori, arbitriranje, razmena ideja i iskustva biti u prvom planu, rezultirali su intrigantnom (i uspešnom) izložbom čiji su neki radovi izvedeni in situ, u Sopoćanima (V. Perić).

Spiritualna suština instalacije „Uspenje Bogorodice” (R. Selaković) korespondira sa esencijalnim znakom vizantema u Trojstvu (K. Bogdanovića) i geometrizovanim reljefima dvosmislenog značenja Lavirinta (R. Popivode), a paradigmatsko u Sopoćanskom prozoru (Č. Vasić) je pored slike/zapisa (E. Numankadić). Principi i osnovni ideali stvaranja (i života) mondrijanovske svedenosti kristalisali su se u crtežima harmonizovanih linearnih konstrukcija i srebrnina (N. Stojsavljević), a energizovane tačke u kojima eterični prostor zrači svoju svetlost (B. Kuzmanović) su među radovima koji poentiraju ovu izložbu.

Pohvalniaspekatpostavke „Duhovnouumetnosti” jeudomenuuspešnesaradnjeUmetničkekolonije „Sopoćanskaviđenja” izNovogPazaraiProdajnegalerije „Beograd”, čijisuambiciozniprogramimeđuumetnicimaikritičarimaučiniliprostorovebeogradskegalerijepoželjnim.