Radovan Beli Marković u Kući Đure Jakšića

Na vest o smrti Radovana Belog Markovića, poželeo sam da sa čitaocima u znak sećanja na našeg pisca podelim svoju zabelešku nastalu 7. aprila 1998. godine.

Promocija romana Radovana Belog Markovića „Lajkovačka pruga” 26. marta 1998. godine u 19 časova u Kući Đure Jakšića u Skadarliji. O romanu govore književni kritičari, odnosno pisci: Radivoje Mikić, Danilo Nikolić i Mileta Aćimović Ivkov. Tu je izrečena ona čuvena ocena Danila Nikolića o Radovanu Belom Markoviću kao srpskom Džojsu koji stanuje u Lajkovcu. Između nadahnutih izlaganja kritičara, odlomke iz romana čita Zoran Simonović, glumac.

I baš usred jednog glumčevog kazivanja, od čijeg su dubokog, a povišenog glasa podrhtavali prozori na trošnoj Đurinoj kući, škljocnuo je upaljač – neko je u zadnjim redovima pripalio cigaretu. Istovremeno je jedan od prisutnih iz njegove blizine glasno reagovao, tako glasno i oštro, kao da od te zapaljene cigarete zavise životi svih nas u prostoriji, pa i život romana čijoj smo promociji prisustvovali. Svi smo se okrenuli prema njima, glumac je prestao da čita, a nepušač je, preplićući jezikom, naređivao pušaču da ugasi cigaretu ili da izađe napolje.

„Nije ti ovo Lajkovačka pruga”, reče misleći verovatno na piščeve „štacije” na lajkovačkoj pruzi u romanu, pune sveta, prljave i zagušljive.

Pušač se podigao, dobacio nepušaču da je pijan i izašao napolje.

Glumac je nastavio da čita. Prva rečenica u nastavku bila je o jednom od junaka romana kako pijan povraća kroz prozor, ali ne iz sobe u dvorište, već iz dvorišta u sobu. Svi smo se instinktivno okrenuli prema nepušaču. I pisac je, uz titrav osmejak, svojim sporim, mirnim i mekim pogledom dodirnuo nepušača, razmišljajući verovatno kako se to likovi iz njegovog romana i iz života nakratko sretnu, pozdrave, a onda svako nastavi svojim putem.

Srboljub Đorđević,
Beograd